# Zawody i praca po esperancku: nauczyciel, lekarz, inżynier

Source: https://esperantopedia.org/pl/rozmowki/zawody-i-praca/
Language: pl
Updated: 2026-10-11

> Nauczyciel to instruisto, lekarz kuracisto, inżynier inĝeniero: 43 zawody po esperancku z wymową, przyrostek -ist-, formy żeńskie i zwroty o pracy.

Większość zawodów po esperancku kończy się na ***-isto***: ***instruisto*** – „nauczyciel”, ***kuracisto*** – „lekarz”, ***kuiristo*** – „kucharz”. Przyrostek *-ist-* oznacza osobę zajętą jakąś czynnością, często zawodowo: z *instrui* – „uczyć” powstaje *instruisto*. Kilka zawodów to zwykłe rdzenie bez *-ist-*, na przykład ***kelnero*** – „kelner”, ***ŝoforo*** – „kierowca” i ***inĝeniero*** – „inżynier”. Zapis wymowy dzieli słowa na sylaby, a sylaba akcentowana jest zapisana wielkimi literami; dźwięki są zapisane po polsku (ĉ = cz, ĝ = dż, ĥ = ch, ĵ = ż, ŝ = sz, ŭ = ł, v = w).

## Jak powstają nazwy zawodów

| Część słowa | Znaczenie | Przykład | Po polsku |
|---|---|---|---|
| *-in-* | płeć żeńska | *instruistino* | nauczycielka |
| *-an-* | członek, mieszkaniec | *kamparano* | mieszkaniec wsi |
| *-ul-* | osoba o danej cesze | *senlaborulo* | bezrobotny |
| *-ant-*, *-it-* | ten, kto to robi; ten, z kim to zrobiono | *laboranto*, *dungito* | pracownik, zatrudniony |
| *-estr-* | przywódca, kierownik | *urbestro* | burmistrz |
| *-ej-* | miejsce | *oficejo* | biuro |

To zwykłe [przyrostki](https://esperantopedia.org/pl/gramatyka/przyrostki/) i [imiesłowy](https://esperantopedia.org/pl/gramatyka/imieslowy/). Łączą się jak w każdym [słowotwórstwie](https://esperantopedia.org/pl/gramatyka/slowotworstwo/): *lern·ej·estr·o* to „uczyć się + miejsce + kierownik”, czyli dyrektor szkoły.

## Co znaczy -ist- i gdzie go nie używa

PMEG, standardowa gramatyka opisowa, określa *-ist-* jako osobę, która często czymś się zajmuje, być może zawodowo. Dlatego *instruisto* uczy zawodowo, ale *biciklisto* – „rowerzysta” to każdy, kto często jeździ na rowerze, a *esperantisto* – każdy, kto zna esperanto i się nim posługuje. Polskie „-ista / -ysta” działa podobnie: rowerzysta czy esperantysta nie muszą z tego żyć. Dla precyzyjnego zawodu użyj złożenia: zamiast mglistego *fiŝisto* PMEG proponuje *fiŝkaptisto* – „rybak”, *fiŝbredisto* – „hodowca ryb” albo *fiŝvendisto* – „sprzedawca ryb”.

Wiele nazw zawodów to całe rdzenie i nie biorą *-ist-*. PMEG wymienia *ĥirurgo* – „chirurg”, *barbiro* – „fryzjer męski”, *kelnero* – „kelner”, *aktoro* – „aktor”, *soldato* – „żołnierz”, *profesoro* – „profesor” i *ŝoforo* – „kierowca”, i zaznacza, by nie mówić *ĥirurgisto*. ReVo również ma *inĝeniero*, *advokato* i *sekretario* jako zwykłe słowa bez *-ist-*. Żadna reguła nie przewiduje, które zawody tak działają, więc każdy zawód ucz się osobno. *Fizikisto* – „fizyk” wymaga natomiast *-ist-*, bo *fiziko* to sama nauka.

## Najczęstsze zawody według dziedzin

### Edukacja i zdrowie

| Po polsku | Esperanto | Wymowa | Uwaga |
|---|---|---|---|
| nauczyciel | *instruisto* | in-stru-IS-to | |
| profesor (wykładowca wyższej uczelni) | *profesoro* | pro-fe-SO-ro | zwykły rdzeń |
| lekarz | *kuracisto* | ku-ra-CIS-to | od *kuraci* – „leczyć” |
| dentysta | *dentisto* | den-TIS-to | |
| pielęgniarz, pielęgniarka | *flegisto* | fle-GIS-to | od *flegi* – „pielęgnować” |
| chirurg | *ĥirurgo* | chi-RUR-go | zwykły rdzeń |
| farmaceuta | *farmaciisto* | far-ma-ci-IS-to | |
| weterynarz | *veterinaro* | we-te-ri-NA-ro | zwykły rdzeń |

### Jedzenie, sklepy i usługi

| Po polsku | Esperanto | Wymowa | Uwaga |
|---|---|---|---|
| kucharz | *kuiristo* | ku-i-RIS-to | od *kuiri* – „gotować” |
| piekarz | *bakisto* | ba-KIS-to | |
| kelner | *kelnero* | kel-NE-ro | zwykły rdzeń |
| sprzedawca | *vendisto* | wen-DIS-to | od *vendi* – „sprzedawać” |
| kasjer | *kasisto* | ka-SIS-to | od *kaso* – „kasa” |
| fryzjer (męski) | *barbiro* | bar-BI-ro | zwykły rdzeń; ReVo zna też *frizisto* |
| krawiec | *tajloro* | taj-LO-ro | zwykły rdzeń |
| listonosz | *poŝtisto* | posz-TIS-to | |

### Biuro, biznes, prawo i państwo

| Po polsku | Esperanto | Wymowa | Uwaga |
|---|---|---|---|
| pracownik biurowy, urzędnik | *oficisto* | o-fi-CIS-to | |
| sekretarz, sekretarka | *sekretario* | se-kre-ta-RI-o | zwykły rdzeń |
| pracownik banku, bankowiec | *bankisto* | ban-KIS-to | właściciel banku to *bankiero* |
| kupiec, handlowiec | *komercisto* | ko-mer-CIS-to | |
| dyrektor, kierownik | *direktoro* | di-rek-TO-ro | zwykły rdzeń |
| adwokat | *advokato* | ad-wo-KA-to | zwykły rdzeń; „prawnik” w ogóle to *juristo* |
| sędzia | *juĝisto* | ju-DŻIS-to | |
| policjant | *policisto* | po-li-CIS-to | |
| żołnierz | *soldato* | sol-DA-to | zwykły rdzeń |

### Technika, budownictwo i transport

| Po polsku | Esperanto | Wymowa | Uwaga |
|---|---|---|---|
| inżynier | *inĝeniero* | in-dże-ni-E-ro | zwykły rdzeń |
| architekt | *arĥitekto* | ar-chi-TEK-to | pisze się też *arkitekto* |
| programista | *programisto* | pro-gra-MIS-to | |
| cieśla | *ĉarpentisto* | czar-pen-TIS-to | stolarz meblowy to *meblisto* |
| kierowca | *ŝoforo* | szo-FO-ro | zwykły rdzeń, neutralny płciowo |
| pilot | *piloto* | pi-LO-to | statku lub samolotu; *aviadisto* to „pilot samolotu” |
| marynarz | *maristo* | ma-RIS-to | od *maro* – „morze” |

### Nauka, media i sztuka

| Po polsku | Esperanto | Wymowa | Uwaga |
|---|---|---|---|
| naukowiec | *sciencisto* | sci-en-CIS-to | |
| dziennikarz | *ĵurnalisto* | żur-na-LIS-to | |
| pisarz, autor | *verkisto* | wer-KIS-to | od *verki* – „tworzyć dzieło” |
| tłumacz | *tradukisto* | tra-du-KIS-to | |
| aktor | *aktoro* | ak-TO-ro | zwykły rdzeń |
| muzyk | *muzikisto* | mu-zi-KIS-to | |
| malarz | *pentristo* | pen-TRIS-to | |

### Wieś i morze

| Po polsku | Esperanto | Wymowa | Uwaga |
|---|---|---|---|
| rolnik | *terkulturisto* | ter-kul-tu-RIS-to | „uprawiacz ziemi” |
| ogrodnik | *ĝardenisto* | dżar-de-NIS-to | |
| rybak | *fiŝkaptisto* | fisz-kap-TIS-to | |
| mieszkaniec wsi, wieśniak | *kamparano* | kam-pa-RA-no | utworzone z *-an-* |

*Kamparano* to neutralne „człowiek ze wsi”. Polskie „wieśniak” oznacza też pogardliwie prostaka (Wikisłownik), a „włościanin” ReVo uznaje za przestarzałe.

## -ist-, -an- czy -ul-?

| Przyrostek | Co stoi przed nim | Osoba jest… | Przykład |
|---|---|---|---|
| *-ist-* | to, co robi | zajęta tym, często zawodowo | *verkisto* – „pisarz” |
| *-an-* | grupa lub miejsce | członkiem, mieszkańcem | *klubano* – „członek klubu” |
| *-ul-* | cecha | kimś, kto ją ma | *junulo* – „młodzieniec” |

PMEG podaje, że gdy pasują dwa przyrostki, mówiący wybierają ten, który daje bardziej międzynarodową formę: *kristano*, nie *krististo*. Porównaj *ŝipano* – „osoba, która służy na statku” z *maristo* – „osoba, która żyje z morza”.

Nie dodawaj *-ul-* do słowa, które już nazywa osobę. PMEG podaje *parolanto*, nie *parolantulo*. To samo dotyczy *laboranto* i *dungito*.

## Formy żeńskie z -in-

Według PMEG *-in-* dodaje płeć żeńską. Po rdzeniu męskim jest obowiązkowe: *patrino*, *fratino* (zobacz [słowa o rodzinie](https://esperantopedia.org/pl/rozmowki/rodzina/)). Po rdzeniu neutralnym płciowo, a do takich należy większość nazw zawodów, jest dowolne: PMEG pisze *Ŝi estas aktor(in)o* i podaje, że *Ŝi estas ŝoforo* jest poprawne.

| Po polsku | Esperanto | Forma żeńska |
|---|---|---|
| nauczyciel | *instruisto* | *instruistino* – nauczycielka |
| lekarz | *kuracisto* | *kuracistino* – lekarka |
| kelner | *kelnero* | *kelnerino* – kelnerka |
| aktor | *aktoro* | *aktorino* – aktorka |

Tradycja dodaje *-in-* rutynowo, więc samo słowo obok żeńskiej pary może brzmieć jak męskie, ale liczba mnoga *kuracistoj* zwykle obejmuje wszystkich. PMEG zauważa, że od końca XX wieku coraz więcej mówiących przestało dodawać *-in-* z automatu, i uznaje oba nawyki za poprawne. Żeby podkreślić, że to mężczyzna, powiedz *vira aktoro* – „aktor mężczyzna”.

Podobny wybór mają Polacy: „nauczycielka” jest oczywiste, ale „lekarz”, „inżynier” czy „adwokat” bywają używane także o kobietach, choć coraz częściej słychać „lekarka”, „inżynierka” i „adwokatka”. Po esperancku wybór jest prostszy gramatycznie: forma żeńska to po prostu *-in-*, a jego brak nie czyni słowa błędnym.

## Miejsca pracy z -ej-

PMEG opisuje *-ej-* jako miejsce przeznaczone do czegoś. To, co stoi przed nim, to czynność lub osoba pracująca w danym miejscu: *tajlorejo* to miejsce, gdzie pracuje krawiec. Polskie „-arnia / -alnia” (piekarnia, pralnia) działa tak samo: *bakejo* – „piekarnia”, *lavejo* – „pralnia”.

| Po polsku | Esperanto | Wymowa |
|---|---|---|
| miejsce pracy | *laborejo* | la-bo-RE-jo |
| biuro | *oficejo* | o-fi-CE-jo |
| szkoła | *lernejo* | ler-NE-jo |
| sklep | *vendejo* | wen-DE-jo |
| kuchnia | *kuirejo* | ku-i-RE-jo |
| zakład krawiecki | *tajlorejo* | taj-lo-RE-jo |
| szpital | *malsanulejo*, *hospitalo* | mal-sa-nu-LE-jo, hos-pi-TA-lo |
| fabryka | *fabriko* | fa-BRI-ko |

*Fabriko* to osobny rdzeń. Dla fabryk PMEG zaleca jasne złożenia, takie jak *ŝtalfabriko* albo *ŝtalejo* – „huta stali” i *tabakfarejo* – „fabryka wyrobów tytoniowych”, bo *tabakejo* to miejsce, gdzie uprawia się tytoń. Słowo z *-ej-* może też oznaczać ludzi, którzy tam pracują: *Nia oficejo ŝanĝis la regulojn* – „Nasze biuro zmieniło zasady.”

## Szefowie, koledzy i słowa o pracy

PMEG określa *-estr-* jako osobę, która kieruje i decyduje; to, co stoi przed nim, to miejsce lub sprawa, którą ta osoba kieruje. W tabeli są też [przedrostki](https://esperantopedia.org/pl/gramatyka/przedrostki/) *mal-* „przeciwieństwo” i *eks-* „były, poza urzędem” (*eksministro* „były minister”).

| Po polsku | Esperanto | Wymowa | Uwaga |
|---|---|---|---|
| szef, kierownik | *estro* | ES-tro | |
| przełożony, naczelnik | *ĉefo* | CZE-fo | |
| burmistrz, prezydent miasta | *urbestro* | ur-BES-tro | *urbo* „miasto” + *-estr-* |
| kolega z pracy | *kolego* | ko-LE-go | ten sam zawód lub miejsce pracy |
| pracować | *labori* | la-BO-ri | nie bierze dopełnienia bliższego |
| praca, robota | *laboro* | la-BO-ro | |
| pracownik | *laboranto* | la-bo-RAN-to | każdy, kto pracuje |
| posada, stanowisko | *posteno* | pos-TE-no | ReVo: *laborloko* to stałe stanowisko w firmie |
| zatrudniać | *dungi* | DUN-gi | |
| pracownik (zatrudniony), pracodawca | *dungito*, *dunganto* | dun-GI-to, dun-GAN-to | „zatrudniony”, „ten, kto zatrudnia” |
| zwolnić z pracy | *maldungi* | mal-DUN-gi | *mal-* + *dungi* |
| zwolnić ze stanowiska, podać się do dymisji | *eksigi*, *eksiĝi* | ek-SI-gi, ek-SI-dżi | *eksiĝi*: odejść ze stanowiska lub pracy |
| pensja, wynagrodzenie | *salajro* | sa-LAJ-ro | |
| bezrobotny | *senlaborulo* | sen-la-bo-RU-lo | *sen-* „bez” |
| przejść na emeryturę | *emeritiĝi* | e-me-ri-TI-dżi | emerytura to *emerituro* |

Para *eksigi* i *eksiĝi* działa jak polskie „zwolnić” i „zwolnić się”: pierwsze coś robi komuś, drugie dzieje się z samym podmiotem. *Kolego* ReVo definiuje jako kogoś, kto pełni ten sam urząd, zawód lub rzemiosło; dobrego znajomego czy „kumpla” nazwiesz *amiko* albo *kamarado*.

## Rozmowa o pracy

| Esperanto | Po polsku |
|---|---|
| *Kie vi laboras?* | Gdzie pracujesz? |
| *Kio estas via profesio?* | Jaki jest twój zawód? |
| *Pri kio vi okupiĝas?* | Czym się zajmujesz? |
| *Mi estas instruisto.* | Jestem nauczycielem. |
| *Mi laboras kiel kuracisto.* | Pracuję jako lekarz. |
| *Mia patrino estas advokato.* | Moja matka jest adwokatem. |
| *Mi laboras por malgranda entrepreno.* | Pracuję w małej firmie. |
| *Mi laboras de lundo ĝis vendredo.* | Pracuję od poniedziałku do piątku. |
| *Miaj kolegoj estas ĝentilaj.* | Moi koledzy z pracy są uprzejmi. |

Pytanie *Pri kio vi okupiĝas?* ma tę samą budowę co polskie „Czym się zajmujesz?”: *okupiĝi pri* to „zajmować się czymś”.

Esperanto, tak jak polszczyzna, nie ma rodzajnika nieokreślonego „a”: *Mi estas instruisto* to po prostu „Jestem nauczycielem”. Po polsku zawód stoi tu w narzędniku, po esperancku w zwykłej formie podstawowej, bez *-n*. [Rodzajnik](https://esperantopedia.org/pl/gramatyka/rodzajnik/) *la* wskazuje coś konkretnego: *Li estas la direktoro* – „On jest tym dyrektorem”.

Po *kiel* „jako” rzeczownik określający rolę podmiotu zachowuje formę podstawową. Rzeczownik określający rolę dopełnienia dostaje *-n*: *La entrepreno dungis ŝin kiel kasiston* – „Firma zatrudniła ją jako kasjerkę” (paralela z PMEG: *Ili elektis ŝin kiel kasiston*). Polszczyzna robi to samo przypadkami: „pracuje jako kasjerka” (mianownik), ale „zatrudnili ją jako kasjerkę” (biernik). Zobacz [biernik](https://esperantopedia.org/pl/gramatyka/biernik/) oraz słowa pytające *kie* i *kio* w [słowach tabelowych](https://esperantopedia.org/pl/gramatyka/slowa-tabelowe/).

## Szukanie pracy

| Esperanto | Po polsku |
|---|---|
| *Mi serĉas laboron.* | Szukam pracy. |
| *Mi estas senlabora kaj serĉas laboron kiel tradukisto.* | Jestem bezrobotny i szukam pracy jako tłumacz. |
| *Mi kandidatiĝas al la posteno de programisto.* | Ubiegam się o stanowisko programisty. |
| *Morgaŭ mi havas intervjuon.* | Jutro mam rozmowę kwalifikacyjną. |
| *Ili dungis min.* | Zatrudnili mnie. |
| *Mi enposteniĝos en Novembro.* | Obejmę stanowisko w listopadzie. |

*Kandidatiĝi* znaczy zostać kandydatem; przykład z ReVo to kandydat „al la posteno de direktoro” – „na stanowisko dyrektora”. *Enposteniĝi* to „objąć stanowisko”, a *dungiĝi* – „zostać zatrudnionym” – jest partnerem *dungi* z *-iĝ-*. Samą „rozmowę kwalifikacyjną” ReVo nazywa *dungintervjuo*.

## Pułapki dla mówiących po polsku

| Po polsku | Po esperancku | Co zapamiętać |
|---|---|---|
| „profesor” (nauczyciel w liceum, potocznie) | *instruisto* | *Profesoro* to wykładowca wyższej uczelni. ReVo zaznacza, że nazywanie tak nauczyciela szkolnego (jak w krajach romańskich) jest mylące i trzeba tego unikać. |
| „doktor”, „pan doktor” | *kuracisto*, *sinjoro doktoro* | *Doktoro* to przede wszystkim stopień naukowy; jako uprzejmy tytuł lekarza jest nieformalne. |
| „pilot” (do telewizora) | *teleregilo* | *Piloto* to osoba prowadząca statek lub samolot. |
| „oficer” | *oficiro* | *Oficisto* to pracownik biurowy, a nie oficer. |
| „adwokat”, „prawnik” | *advokato*, *juristo* | *Advokato* ma uprawnienia do obrony w sądzie; *juristo* to ekspert od prawa w ogóle. |
| „stolarz”, „cieśla” | *meblisto*, *ĉarpentisto* | Stolarz meblowy to *meblisto*, a cieśla, który składa drewniane konstrukcje, to *ĉarpentisto*. |
| „bankier”, „bankowiec” | *bankiero*, *bankisto* | *Bankiero* to właściciel banku, a *bankisto* – pracownik lub kierownik banku. |
| „zwolnić” (kogoś) i „zwolnić się” | *maldungi*, *eksiĝi* | Dwa różne czasowniki i dwie różne sytuacje. |

Wiele nazw zawodów zna Polak z własnego języka: *aktoro*, *soldato*, *direktoro*, *sekretario*, *ĥirurgo*, *arĥitekto*, *inĝeniero*, *piloto*. Kłopot zaczyna się tam, gdzie polskie słowo ma inne albo szersze znaczenie, jak w tabeli wyżej.

## Częste pytania

### Jak powiedzieć „nauczyciel” po esperancku?

*Instruisto*, w formie żeńskiej *instruistino* – „nauczycielka”, od *instrui* – „uczyć” z *-ist-*. Nauczyciel akademicki może być *profesoro*.

### Jak powiedzieć „lekarz” po esperancku?

Lekarz medycyny to *kuracisto* (żeńska forma *kuracistino*). *Doktoro* to przede wszystkim stopień naukowy „doktor”; ReVo dodaje, że bywa też nieformalnym, uprzejmym tytułem lekarzy, jak w *sinjoro doktoro* – „panie doktorze”.

### Jak powiedzieć „jestem nauczycielem” albo „pracuję jako nauczyciel”?

*Mi estas instruisto* albo *Mi laboras kiel instruisto*. Przed zawodem nic nie stoi, a jego końcówka się nie zmienia.

### Czym się różni -isto od -ano?

*-ist-* nazywa to, co człowiek robi, często zawodowo (*verkisto* – „pisarz”). *-an-* nazywa to, do czego człowiek należy lub gdzie mieszka (*klubano* – „członek klubu”). Gdy pasują oba, rozstrzyga zwyczaj: *kristano*, nie *krististo*.

### Czy do żeńskich nazw zawodów dodaje się -ino?

Po rdzeniach męskich, jak *patro*, trzeba. Po neutralnych nazwach zawodów, jak *kuracisto*, jest dowolne: *Ŝi estas kuracisto* i *Ŝi estas kuracistino* są poprawne.

### Jak zapytać „Czym się zajmujesz zawodowo?”

Powiedz *Kio estas via profesio?* – „Jaki jest twój zawód?”, *Kio estas via laboro?* – „Jaka jest twoja praca?” albo *Kie vi laboras?* – „Gdzie pracujesz?”.

## Źródła

- [PMEG: IST](https://bertilow.com/pmeg/vortfarado/afiksoj/sufiksoj/ist.html), [AN](https://bertilow.com/pmeg/vortfarado/afiksoj/sufiksoj/an.html), [UL](https://bertilow.com/pmeg/vortfarado/afiksoj/sufiksoj/ul.html), [IN](https://bertilow.com/pmeg/vortfarado/afiksoj/sufiksoj/in.html), [EJ](https://bertilow.com/pmeg/vortfarado/afiksoj/sufiksoj/ej.html), [ESTR](https://bertilow.com/pmeg/vortfarado/afiksoj/sufiksoj/estr.html), [EKS](https://bertilow.com/pmeg/vortfarado/afiksoj/prefiksoj/eks.html)
- [PMEG: Seksa signifo de O-vortoj](https://bertilow.com/pmeg/gramatiko/o-vortoj/seksa_signifo.html)
- [PMEG: Perverba priskribo de objekto](https://bertilow.com/pmeg/gramatiko/specialaj_priskriboj/perverba/objekto.html)
- ReVo: [instruisto](https://reta-vortaro.de/revo/art/instru.html), [kuracisto](https://reta-vortaro.de/revo/art/kurac.html), [ĥirurgo](https://reta-vortaro.de/revo/art/hxirurg.html), [advokato](https://reta-vortaro.de/revo/art/advoka.html), [inĝeniero](https://reta-vortaro.de/revo/art/ingxen.html), [arĥitekto](https://reta-vortaro.de/revo/art/arhxitekt.html), [piloto](https://reta-vortaro.de/revo/art/pilot.html), [maristo](https://reta-vortaro.de/revo/art/mar.html), [kamparano](https://reta-vortaro.de/revo/art/kamp.html)
- ReVo: [labori](https://reta-vortaro.de/revo/art/labor.html), [dungi](https://reta-vortaro.de/revo/art/dung.html), [eksiĝi](https://reta-vortaro.de/revo/art/eks.html), [kolego](https://reta-vortaro.de/revo/art/koleg.html), [posteno](https://reta-vortaro.de/revo/art/posten.html), [kandidato](https://reta-vortaro.de/revo/art/kandid.html), [doktoro](https://reta-vortaro.de/revo/art/doktor.html)
- ReVo: [profesoro](https://reta-vortaro.de/revo/art/profes1.html), [juristo](https://reta-vortaro.de/revo/art/jur.html), [bankisto, bankiero](https://reta-vortaro.de/revo/art/bank.html), [oficiro](https://reta-vortaro.de/revo/art/oficir.html), [teleregilo](https://reta-vortaro.de/revo/art/telereg.html), [frizisto](https://reta-vortaro.de/revo/art/friz.html), [meblisto](https://reta-vortaro.de/revo/art/mebl.html), [emeritiĝi](https://reta-vortaro.de/revo/art/emerit1.html), [dungintervjuo](https://reta-vortaro.de/revo/art/interv1.html)
- [Wikisłownik: wieśniak](https://pl.wiktionary.org/wiki/wie%C5%9Bniak)
- Tatoeba, CC BY 2.0 FR, zdania [#487741](https://tatoeba.org/en/sentences/show/487741), [#1623598](https://tatoeba.org/en/sentences/show/1623598), [#3263101](https://tatoeba.org/en/sentences/show/3263101), [#530379](https://tatoeba.org/en/sentences/show/530379), [#933450](https://tatoeba.org/en/sentences/show/933450)