# Hudba, umenie a kultúra v esperante: slová a frázy

Source: https://esperantopedia.org/sk/frazy/hudba-a-umenie/
Language: sk
Updated: 2026-10-22

> Hudba je muziko, obraz pentraĵo, film filmo. Hudobné nástroje, umenie, divadlo, kino a knihy v esperante s výslovnosťou a užitočnými frázami.

**Hudba** je v esperante ***muziko***, **pieseň** ***kanto***, **obraz** ***pentraĵo***, **film** ***filmo*** a **kniha** ***libro***. Na nástroji hráte slovesom ***ludi***, hudbu počúvate slovesom ***aŭskulti*** a na hru alebo film sa pozeráte slovesom ***spekti***. Slová pre ľudí, miesta a diela rastú z jedného koreňa: z *pentri* „maľovať“ je *pentristo* „maliar“ a *pentraĵo* „obraz“. Výslovnosť je zapísaná po slabikách, prízvučná slabika veľkými písmenami. Základy záľub ako *ŝati* a *ludi* sú na stránke [záľuby a šport](https://esperantopedia.org/sk/frazy/zaluby-a-sport/); táto stránka pridáva širšiu slovnú zásobu.

## Hudba a spev

| Po slovensky | Esperanto | Výslovnosť | Poznámka |
|---|---|---|---|
| hudba | *muziko* | mu-ZI-ko | prídavné meno *muzika* |
| hrať hudbu, vyhrávať | *muziki* | mu-ZI-ki | hlasom alebo nástrojom (ReVo) |
| pieseň | *kanto* | KAN-to | |
| spievať | *kanti* | KAN-ti | *kantado* „spev“ |
| spevák | *kantisto* | kan-TIS-to | |
| autor piesní | *kantverkisto* | kant-ver-KIS-to | *kanto* + *verkisto* |
| hudobná skladba | *muzikaĵo* | mu-zi-KA-ĵo | |
| skladať | *komponi* | kom-PO-ni | ReVo: aj básne a romány |
| skladateľ | *komponisto* | kom-po-NIS-to | |
| koncert | *koncerto* | kon-CER-to | |
| orchester | *orkestro* | or-KES-tro | |
| dirigent | *dirigento* | di-ri-GEN-to | |
| zbor | *ĥoro*, *koruso* | ĤO-ro, ko-RU-so | ReVo definuje *koruso* ako *ĥoro* |
| hudobná skupina, kapela | *muzikgrupo* | mu-zik-GRU-po | |
| opera | *opero* | o-PE-ro | *operejo* „operný dom“ |
| symfónia | *simfonio* | sim-fo-NI-o | |
| džez | *ĵazo* | ĴA-zo | |
| rocková hudba | *rokmuziko* | rok-mu-ZI-ko | samotné *roko* je veľká skala (ReVo) |
| rap | *repo* | RE-po | |
| ľudová pieseň | *popolkanto* | po-pol-KAN-to | |
| uspávanka | *lulkanto* | lul-KAN-to | |

## Hudobné nástroje

| Po slovensky | Esperanto | Výslovnosť | Poznámka |
|---|---|---|---|
| hudobný nástroj | *muzikilo*, *muzikinstrumento* | mu-zi-KI-lo, mu-zi-kin-stru-MEN-to | samotné *instrumento* znamená aj náradie |
| klavír | *piano* | pi-A-no | hráč: *pianisto* |
| organ | *orgeno* | or-GE-no | *organo* je telesný orgán |
| syntezátor | *sintezilo* | sin-te-ZI-lo | |
| gitara | *gitaro* | gi-TA-ro | hráč: *gitaristo* |
| husle | *violono* | vi-o-LO-no | hráč: *violonisto* |
| violončelo | *violonĉelo* | vi-o-lon-ĈE-lo | |
| kontrabas | *kontrabaso* | kon-tra-BA-so | |
| harfa | *harpo* | HAR-po | |
| flauta | *fluto* | FLU-to | |
| klarinet | *klarneto* | klar-NE-to | |
| hoboj | *hobojo* | ho-BO-jo | |
| fagot | *fagoto* | fa-GO-to | |
| trúbka | *trumpeto* | trum-PE-to | hráč: *trumpetisto* |
| trombón | *trombono* | trom-BO-no | |
| saxofón | *saksofono* | sak-so-FO-no | |
| akordeón | *akordiono* | a-kor-di-O-no | |
| bubon | *tamburo* | tam-BU-ro | bubeník: *tamburisto* |

Ak chcete povedať, že hráte na nástroji, použite *ludi* s koncovkou predmetu *-n*: *Dick ludis pianon kaj Lucy kantis* „Dick hral na klavíri a Lucy spievala.“ Prianie sa tvorí rovnako: *Mi ĉiam volis lerni ludi tamburon* „Vždy som sa chcel/a naučiť hrať na bubnoch.“ ReVo cituje aj *ludi sur la gitaro*; pozri [akuzatív](https://esperantopedia.org/sk/gramatika/akuzativ/). Po slovensky sa hrá „na“ nástroji („hrať na gitare“), po esperantsky stačí akuzatív bez predložky. Hráč dostáva *-ist-*, ale ReVo definuje *violonisto* ako profesionála, takže pre záľubu je bezpečnejšie sloveso: *Mi ludas gitaron.*

## Umenie, maliarstvo a múzeá

| Po slovensky | Esperanto | Výslovnosť | Poznámka |
|---|---|---|---|
| umenie | *arto* | AR-to | *belarto* „výtvarné umenie“ |
| umelec | *artisto* | ar-TIS-to | |
| maľovať (obraz) | *pentri* | PEN-tri | zobrazuje niečo čiarami a farbami |
| maľba, obraz | *pentraĵo* | pen-TRA-ĵo | |
| maliar | *pentristo* | pen-TRIS-to | umelec; maliara izieb pozri [povolania](https://esperantopedia.org/sk/frazy/praca-a-zamestnanie/) |
| farba | *farbo* | FAR-bo | *farbi* „natierať farbou“ |
| štetec | *peniko* | pe-NI-ko | |
| kresliť | *desegni* | de-SEG-ni | |
| kresba | *desegnaĵo* | de-seg-NA-ĵo | |
| sochať | *skulpti* | SKULP-ti | |
| plastika, sochárske dielo | *skulptaĵo* | skulp-TA-ĵo | umenie: *skulptarto* |
| sochár | *skulptisto* | skulp-TIS-to | |
| socha | *statuo* | sta-TU-o | |
| obrázok, vyobrazenie | *bildo* | BIL-do | |
| portrét | *portreto* | por-TRE-to | |
| krajina | *pejzaĝo* | pej-ZA-ĝo | |
| fotografia | *foto* | FO-to | ReVo: dnes sa používa viac než *fotaĵo* |
| fotografovať | *fotografi* | fo-to-GRA-fi | fotoaparát: *fotilo* |
| múzeum | *muzeo* | mu-ZE-o | |
| galéria | *galerio* | ga-le-RI-o | umelecká galéria (ReVo) |
| výstava | *ekspozicio* | eks-po-zi-CI-o | |

*Desegni* kreslí tvary čiarami, *pentri* používa farby a *farbi* pokrýva povrch, ako v príklade ReVo *blankfarba muro* „bielo natretý múr“. Slovenské „maľovať“ pokrýva oboje: „maľovať obraz“ je *pentri*, „maľovať stenu“ je *farbi*.

## Divadlo, film a televízia

| Po slovensky | Esperanto | Výslovnosť | Poznámka |
|---|---|---|---|
| divadlo | *teatro* | te-A-tro | |
| divadelná hra | *teatraĵo* | te-a-TRA-ĵo | |
| herec, herečka | *aktoro*, *aktorino* | ak-TO-ro, ak-to-RI-no | *-in-* robí ženský tvar |
| rola | *rolo* | RO-lo | *ludi la rolon de Hamleto* „hrať rolu Hamleta“ (ReVo) |
| javisko | *scenejo* | sce-NE-jo | |
| scenár | *scenaro* | sce-NA-ro | ReVo: náčrt hry alebo filmu |
| režisér | *reĝisoro* | re-ĝi-SO-ro | |
| predstavenie | *spektaklo* | spek-TA-klo | |
| divák | *spektanto* | spek-TAN-to | |
| dráma, komédia, tragédia | *dramo*, *komedio*, *tragedio* | DRA-mo, ko-me-DI-o, tra-ge-DI-o | |
| lístok, vstupenka | *bileto* | bi-LE-to | |
| tlieskať | *aplaŭdi* | a-PLAŬ-di | *aplaŭdo* „potlesk“ |
| film | *filmo* | FIL-mo | *filmi* „natáčať“ |
| filmové umenie | *kino* | KI-no | „film ako umenie“ |
| kino (budova) | *kinejo* | ki-NE-jo | ReVo uvádza aj *kinoteatro* |
| filmár | *filmisto* | fil-MIS-to | |
| kreslený film | *desegnofilmo* | de-seg-no-FIL-mo | |
| televízia | *televido* | te-le-VI-do | |

## Knihy a literatúra

| Po slovensky | Esperanto | Výslovnosť | Poznámka |
|---|---|---|---|
| kniha | *libro* | LI-bro | |
| román | *romano* | ro-MA-no | aj „Riman“ (ReVo) |
| poviedka, novela | *novelo* | no-VE-lo | ReVo: zvyčajne najviac 50 strán |
| príbeh, rozprávanie | *rakonto* | ra-KON-to | |
| rozprávka | *fabelo* | fa-BE-lo | |
| báseň | *poemo* | po-E-mo | |
| poézia | *poezio* | po-e-ZI-o | |
| básnik | *poeto* | po-E-to | |
| verš, rým | *verso*, *rimo* | VER-so, RI-mo | |
| písať (dielo) | *verki* | VER-ki | *verko* „dielo“ |
| spisovateľ, autor | *verkisto*, *aŭtoro* | ver-KIS-to, aŭ-TO-ro | |
| kapitola | *ĉapitro* | ĉa-PI-tro | |
| čítať | *legi* | LE-gi | *legado* „čítanie“ |
| knižnica | *biblioteko* | bi-bli-o-TE-ko | |
| kníhkupectvo | *librejo* | li-BRE-jo | |
| vydavateľstvo | *eldonejo* | el-do-NE-jo | *eldoni* „vydávať“ |

## Pasce pre Slovákov

| Slovenské slovo | Esperanto | Čo to znamená |
|---|---|---|
| kino | *kino* | Filmové umenie (ReVo). Budova kina je *kinejo*: „idem do kina“ je *Mi iras al la kinejo* |
| maľovať | *pentri*, *farbi* | *Pentri* je maľovať obraz, *farbi* natierať farbou (ReVo: „farbiť, natierať“) |
| novela | *novelo* | ReVo: krátke beletristické rozprávanie, zvyčajne najviac 50 strán a s málo postavami; slovenská „novela“ je útvar stredného rozsahu, medzi poviedkou a románom |

## Slovesá pre počúvanie, sledovanie a tvorbu

| Sloveso | Význam | Príklad |
|---|---|---|
| *kanti* | spievať | *Ĉu vi povas kanti tiun kanton?* – „Viete zaspievať tú pieseň?“ |
| *aŭskulti* | počúvať | *Mi aŭskultas muzikon en la aŭto.* – „V aute počúvam hudbu.“ |
| *aŭdi* | počuť | *Mi aŭskultis sed mi aŭdis nenion.* – „Počúval/a som, ale nič som nepočul/a.“ |
| *spekti* | sledovať predstavenie | *Ni spektis novan elsendon en televido.* – „Sledovali sme v televízii novú reláciu.“ |
| *pentri* | maľovať | *Mia ŝatokupo estas pentri sovaĝajn florojn.* – „Môj koníček je maľovať divoké kvety.“ |
| *komponi* | skladať | *Kiom da simfonioj komponis Betoveno?* – „Koľko symfónií napísal Beethoven?“ |
| *verki* | napísať dielo | *Ĉu tiun ĉi libron verkis vi?* – „Napísali ste túto knihu vy?“ |
| *legi* | čítať | *Dum la manĝo mi legis libron.* – „Pri jedle som čítal/a knihu.“ |

ReVo definuje *aŭskulti* ako pozorne sa snažiť počuť a *aŭdi* ako vnímať ušami. Slovenské „počúvať“ a „počuť“ sa rozlišujú rovnako. *Spekti* sa hovorí o niečom predvádzanom: ReVo opisuje sledovanie a počúvanie toho, čo sa predvádza v divadle, kine alebo cirkuse. *Rigardi* je zamerať oči na niečo.

## Od koreňa k osobe, miestu a dielu

| Prípona | Význam (PMEG) | Príklady |
|---|---|---|
| *-ist-* | osoba, ktorá sa tým často zaoberá, prípadne ako povolaním | *pentristo*, *skulptisto*, *kantisto*, *verkisto* |
| *-aĵ-* | konkrétna vec | *pentraĵo*, *desegnaĵo*, *teatraĵo*, *muzikaĵo* |
| *-ej-* | miesto vytvorené na to | *koncertejo*, *kinejo*, *scenejo*, *librejo* |
| *-il-* | nástroj | *muzikilo*, *fotilo*, *sintezilo* |
| *-ar-* | celok z mnohých | *verkaro* „všetky diela jedného autora“, *kantaro* „spevník“ |
| *-ad-* | trvajúci dej | *kantado*, *legado*, *pentrado* |
| *-ind-* | zaslúži si, aby sa to robilo | *vidinda* „hodný videnia“, *leginda* „hodný prečítania“ |

Naučte sa jeden koreň a máte celú rodinu: z *kanti* je *kanto*, *kantisto* a *kantado*. Pozri [prípony](https://esperantopedia.org/sk/gramatika/pripony/) a [tvorenie slov](https://esperantopedia.org/sk/gramatika/tvorenie-slov/).

## Užitočné frázy

| Esperanto | Po slovensky |
|---|---|
| *Kian muzikon vi ŝatas?* | Akú hudbu máte radi? |
| *Mi ŝatas ĵazon, sed mi ne ŝatas rokmuzikon.* | Mám rád/rada džez, ale rockovú hudbu nemusím. |
| *Mi ludas gitaron.* | Hrám na gitare. |
| *Kiom kostas bileto por la koncerto?* | Koľko stojí lístok na koncert? |
| *Kie estas la plej proksima muzeo?* | Kde je najbližšie múzeum? |
| *Mi ŝatas pentri pejzaĝojn.* | Baví ma maľovať krajiny. |
| *Ĉu la ekspozicio plaĉis al vi?* | Páčila sa vám výstava? |
| *Ĉu vi iras al la kinejo?* | Idete do kina? |
| *Kiu estas via plej ŝatata aktoro?* | Kto je váš najobľúbenejší herec? |
| *Kion vi legas nun?* | Čo teraz čítate? |
| *Tiu libro estas leginda.* | Tá kniha stojí za prečítanie. |

*Kian muzikon?* sa pýta na druh hudby, *Kiun muzikon?* by sa pýtalo na výber z vopred známych možností (pozri [korelatívy](https://esperantopedia.org/sk/gramatika/korelativy/)). Vo vete *Ĉu la ekspozicio plaĉis al vi?* je podmetom výstava a osoba stojí po *al*; k *plaĉi* a *ŝati* pozri [pocity](https://esperantopedia.org/sk/frazy/pocity/). Slovenská stavba je rovnaká: „páčila sa vám výstava“ – podmetom je výstava, osoba je v 3. páde.

## Esperantská hudba, filmy a knihy

Esperanto má vlastnú kultúru. Nahrávacia spoločnosť Vinilkosmo vydáva esperantské albumy od roku 1990, festival KEF začal v roku 1986 a *Angoroj* (1964) je prvý celovečerný film natočený celý v esperante. Zamenhofov preklad *Hamleto* vyšiel v roku 1894 a *Gerda malaperis!* (1983) Claudea Pirona je detektívny román napísaný pre učiacich sa. Viac na stránkach [hudba a film](https://esperantopedia.org/sk/o-esperante/hudba-a-film/) a [esperantská literatúra](https://esperantopedia.org/sk/o-esperante/literatura/). Na začatie rozhovoru: *Ĉu vi konas grupon, kiu kantas en Esperanto?* – „Poznáte skupinu, ktorá spieva po esperantsky?“

## Časté otázky

### Ako sa povie „hrám na gitare“ po esperantsky?

*Mi ludas gitaron.* Pri každom nástroji použite *ludi* s *-n*: *ludi pianon*, *ludi violonon*. Existuje aj tvar so *sur*: *ludi sur la gitaro*.

### Aký je rozdiel medzi aŭskulti a aŭdi?

*Aŭskulti* je počúvať zámerne, *aŭdi* je počuť. *Mi aŭskultis sed mi aŭdis nenion* znamená „Počúval/a som, ale nič som nepočul/a.“

### Ako sa povie „maliar“, „obraz“ a „sochár“ po esperantsky?

*Pentristo*, *pentraĵo* a *skulptisto*. K osobe pridajte ku koreňu *-ist-*, k vytvorenej veci *-aĵ-*.

### Čo je „kino“ v esperante?

*Kinejo* je budova, kde sa premietajú filmy; *kino* je filmové umenie, ako v *Vi ŝatas kinon, ĉu ne?* „Máte radi film, však?“ Slovenské „kino“ je teda *kinejo*.

### Ako sa povie „román“ v esperante?

*Romano*. Poviedka je *novelo*, príbeh *rakonto* a báseň *poemo*. Autor je *verkisto* alebo *aŭtoro*.

## Zdroje

- ReVo: [muziko, muziki, muzikisto, muzikaĵo, muzikilo](https://reta-vortaro.de/revo/art/muzik.html), [kanto, kanti, kantisto, kantado](https://reta-vortaro.de/revo/art/kant.html), [komponi, komponisto](https://reta-vortaro.de/revo/art/kompon.html), [koncerto, koncertejo](https://reta-vortaro.de/revo/art/koncer1.html), [orkestro](https://reta-vortaro.de/revo/art/orkest.html), [dirigento](https://reta-vortaro.de/revo/art/dirigent.html), [ĥoro](https://reta-vortaro.de/revo/art/hxor.html), [koruso](https://reta-vortaro.de/revo/art/korus.html), [grupo (muzikgrupo)](https://reta-vortaro.de/revo/art/grup.html), [simfonio](https://reta-vortaro.de/revo/art/simfon.html), [ĵazo](https://reta-vortaro.de/revo/art/jxaz.html), [repo](https://reta-vortaro.de/revo/art/rep.html), [roko](https://reta-vortaro.de/revo/art/rok.html), [lulkanto](https://reta-vortaro.de/revo/art/kant.html)
- ReVo: [instrumento](https://reta-vortaro.de/revo/art/instru2.html), [piano](https://reta-vortaro.de/revo/art/pian.html), [orgeno](https://reta-vortaro.de/revo/art/orgen.html), [organo](https://reta-vortaro.de/revo/art/organ.html), [sintezilo](https://reta-vortaro.de/revo/art/sintez.html), [gitaro](https://reta-vortaro.de/revo/art/gitar.html), [violono](https://reta-vortaro.de/revo/art/violon.html), [violonĉelo](https://reta-vortaro.de/revo/art/violon1.html), [kontrabaso](https://reta-vortaro.de/revo/art/kontra1.html), [harpo](https://reta-vortaro.de/revo/art/harp.html), [fluto](https://reta-vortaro.de/revo/art/flut.html), [klarneto](https://reta-vortaro.de/revo/art/klarne.html), [hobojo](https://reta-vortaro.de/revo/art/hoboj.html), [fagoto](https://reta-vortaro.de/revo/art/fagot.html), [trumpeto](https://reta-vortaro.de/revo/art/trumpe.html), [trombono](https://reta-vortaro.de/revo/art/trombo.html), [saksofono](https://reta-vortaro.de/revo/art/saksof.html), [akordiono](https://reta-vortaro.de/revo/art/akordi.html), [tamburo, tamburisto](https://reta-vortaro.de/revo/art/tambur.html)
- ReVo: [arto, artisto, belarto, skulptarto](https://reta-vortaro.de/revo/art/art.html), [pentri, pentraĵo, pentristo](https://reta-vortaro.de/revo/art/pentr.html), [farbo, farbi](https://reta-vortaro.de/revo/art/farb.html), [peniko](https://reta-vortaro.de/revo/art/penik.html), [desegni, desegnaĵo](https://reta-vortaro.de/revo/art/desegn.html), [skulpti, skulptaĵo, skulptisto](https://reta-vortaro.de/revo/art/skulpt.html), [statuo](https://reta-vortaro.de/revo/art/statu.html), [bildo](https://reta-vortaro.de/revo/art/bild.html), [portreto](https://reta-vortaro.de/revo/art/portre.html), [pejzaĝo](https://reta-vortaro.de/revo/art/pejzag.html), [foto, fotilo](https://reta-vortaro.de/revo/art/fot.html), [fotografi](https://reta-vortaro.de/revo/art/fotogr.html), [muzeo](https://reta-vortaro.de/revo/art/muze.html), [galerio](https://reta-vortaro.de/revo/art/galeri.html), [ekspozicio](https://reta-vortaro.de/revo/art/ekspoz1.html)
- ReVo: [teatro, teatraĵo](https://reta-vortaro.de/revo/art/teatr.html), [aktoro, aktorino](https://reta-vortaro.de/revo/art/aktor.html), [rolo](https://reta-vortaro.de/revo/art/rol.html), [scenejo, scenaro](https://reta-vortaro.de/revo/art/scen.html), [reĝisoro](https://reta-vortaro.de/revo/art/regxis.html), [spekti, spektanto](https://reta-vortaro.de/revo/art/spekt.html), [spektaklo](https://reta-vortaro.de/revo/art/spekta.html), [dramo](https://reta-vortaro.de/revo/art/dram.html), [komedio](https://reta-vortaro.de/revo/art/komedi.html), [tragedio](https://reta-vortaro.de/revo/art/traged.html), [bileto](https://reta-vortaro.de/revo/art/bilet.html), [aplaŭdi](https://reta-vortaro.de/revo/art/aplaux.html), [filmo, filmi, filmisto, desegnofilmo](https://reta-vortaro.de/revo/art/film.html), [kino, kinejo](https://reta-vortaro.de/revo/art/kin.html), [televido](https://reta-vortaro.de/revo/art/televid.html)
- ReVo: [libro, librejo](https://reta-vortaro.de/revo/art/libr.html), [romano](https://reta-vortaro.de/revo/art/roman.html), [novelo](https://reta-vortaro.de/revo/art/novel.html), [rakonto](https://reta-vortaro.de/revo/art/rakont.html), [fabelo](https://reta-vortaro.de/revo/art/fabel.html), [poemo](https://reta-vortaro.de/revo/art/poem.html), [poezio](https://reta-vortaro.de/revo/art/poezi.html), [poeto](https://reta-vortaro.de/revo/art/poet.html), [verso](https://reta-vortaro.de/revo/art/vers.html), [rimo](https://reta-vortaro.de/revo/art/rim.html), [verki, verko, verkisto, verkaro](https://reta-vortaro.de/revo/art/verk.html), [aŭtoro](https://reta-vortaro.de/revo/art/auxtor.html), [ĉapitro](https://reta-vortaro.de/revo/art/cxapit.html), [legi](https://reta-vortaro.de/revo/art/leg.html), [biblioteko](https://reta-vortaro.de/revo/art/biblio1.html), [eldoni, eldonejo](https://reta-vortaro.de/revo/art/don.html), [aŭskulti](https://reta-vortaro.de/revo/art/auxsku.html), [aŭdi](https://reta-vortaro.de/revo/art/auxd.html), [rigardi](https://reta-vortaro.de/revo/art/rigard.html), [ludi](https://reta-vortaro.de/revo/art/lud.html)
- PMEG: [IST](https://bertilow.com/pmeg/vortfarado/afiksoj/sufiksoj/ist.html), [AĴ](https://bertilow.com/pmeg/vortfarado/afiksoj/sufiksoj/ajh.html), [EJ](https://bertilow.com/pmeg/vortfarado/afiksoj/sufiksoj/ej.html), [IL](https://bertilow.com/pmeg/vortfarado/afiksoj/sufiksoj/il.html), [AR](https://bertilow.com/pmeg/vortfarado/afiksoj/sufiksoj/ar.html), [AD](https://bertilow.com/pmeg/vortfarado/afiksoj/sufiksoj/ad.html), [IND](https://bertilow.com/pmeg/vortfarado/afiksoj/sufiksoj/ind.html), [tabelvortoj (kia, kiu)](https://bertilow.com/pmeg/gramatiko/tabelvortoj/bazaj_reguloj.html), [similsignifaj verboj (ŝati, plaĉi)](https://bertilow.com/pmeg/gramatiko/verboj_frazroloj/similsignifaj.html)
- [Tatoeba](https://tatoeba.org/en/sentences/show/428624) (CC BY 2.0 FR), citované alebo upravené vety: #428624 *Dick ludis pianon kaj Lucy kantis*, #2060708 *Mi ĉiam volis lerni ludi tamburon*, #429962 *Ĉu vi povas kanti tiun kanton?*, #517894 *Mi aŭskultis sed mi aŭdis nenion*, #482125 *Ni spektis novan elsendon en televido*, #704693 *Mia ŝatokupo estas pentri sovaĝajn florojn*, #4507392 *Kiom da simfonioj komponis Betoveno?*, #720003 *Ĉu tiun ĉi libron verkis vi?*, #428583 *Dum la manĝo mi legis libron*, #520223 *Kie estas la plej proksima muzeo?*, #5790666 *Ĉu la ekspozicio plaĉis al vi?*, #453495 *Ĉu vi iras al la kinejo?*, #447166 *Kiu estas via plej ŝatata aktoro?*, #3494231 *Vi ŝatas kinon, ĉu ne?*; upravené z #451182 *Kiom kostas enirbileto por la koncerto?*
- Wikipédia (po anglicky), [Vinilkosmo](https://en.wikipedia.org/wiki/Vinilkosmo), [Angoroj](https://en.wikipedia.org/wiki/Angoroj); Vikipedio, [Kultura Esperanto-Festivalo](https://eo.wikipedia.org/wiki/Kultura_Esperanto-Festivalo), [Gerda malaperis!](https://eo.wikipedia.org/wiki/Gerda_malaperis!); Project Gutenberg, [Hamleto](https://www.gutenberg.org/ebooks/37279)