# 世界语怎么问时间：现在几点、日期、年龄的说法

Source: https://esperantopedia.org/zh/phrases/time/
Language: zh
Updated: 2026-10-11

> 问时间说 Kioma horo estas?，回答 Estas la tria.。分钟用 kaj、post、antaŭ 表示，另有24小时制、一天中的时段、日期、年龄和频率的说法。

世界语里问时间，说 ***Kioma horo estas?*** – “现在几点？”回答是 *la* 加序数词：***Estas la tria.*** – “三点了。”分钟用 *kaj*“和”接在后面，也可以从最近的整点往前后数，用 *post*“……之后”和 *antaŭ*“……之前”。“在三点”是 ***je la tria***。“发音”一列把词切成音节，重读音节用大写字母标出。

## 问时间和说时间

| 世界语 | 中文 |
|---|---|
| *Kioma horo estas?* | 现在几点？ |
| *Estas la tria.* | 三点了。 |
| *Estas la tria horo kaj dek minutoj.* | 三点十分。（完整形式） |
| *Estas la tria kaj dek.* | 三点十分。（通常的说法） |
| *Je kioma horo vi vekiĝas?* – *Je la sesa.* | 你几点起床？– 六点。 |

钟点是[序数词](https://esperantopedia.org/zh/grammar/numbers/)（*tria*“第三”，*oka*“第八”），所以疑问词是 *kioma*：*kiom*“多少”加形容词词尾 *-a*，属于[关联词](https://esperantopedia.org/zh/grammar/correlatives/)。*horo*“小时”和 *minutoj*“分钟”通常省略。ReVo 解释了其中的逻辑：每个小时都以它开始的那一刻命名，所以3点20分仍然是“第三（个小时）”再加二十分钟。

## 分钟：kaj、post 和 antaŭ

| 时间 | 用 *kaj* | 用 *post* / *antaŭ* |
|---|---|---|
| 3:10 | *la tria kaj dek* | *dek post la tria* |
| 3:15 | *la tria kaj dek kvin*, *la tria kaj kvarono* | *kvarono post la tria* |
| 3:30 | *la tria kaj tridek*, *la tria kaj duono* | *duono post la tria* |
| 3:45 | *la tria kaj kvardek kvin* | *kvarono antaŭ la kvara* |
| 3:50 | *la tria kaj kvindek* | *dek antaŭ la kvara* |

15分钟用 *kvarono*“四分之一”，30分钟用 *duono*“一半”；20分钟没有专门的词（PMEG）。永远用 *post* 和 *antaŭ*，不用 *de*。PMEG 提醒，不要照搬德语 *halb neun*、荷兰语 *half negen*（都指8点半）的说法，说成 *duono de la naŭa*。8点半应说 *la oka kaj duono* 或 *duono antaŭ la naŭa*；*duono post la naŭa* 是9点半。

## 24小时制和上午、下午

| 时间 | 世界语 |
|---|---|
| 12:00 | *tagmezo*, *la dek-dua* |
| 15:15 | *la dek-kvina kaj dek kvin*, *la tria kaj dek kvin posttagmeze* |
| 21:45 | *la dudek-unua kaj kvardek kvin*, *dek kvin antaŭ la dudek-dua* |
| 00:00 | *noktomezo*, *la nula horo* |

12小时制要加 *antaŭtagmeze*（缩写 *atm.*，上午）或 *posttagmeze*（缩写 *ptm.*，下午），也可以加一天中的时段：*la oka vespere*。书写时，用数字写的钟点不必加 *la*，但读出来要加：*je 19:30* 读作 *je la dek-naŭa kaj tridek*。

## 一天中的时段

| 中文 | 世界语 | 发音 | “在……”（副词） |
|---|---|---|---|
| 早晨 | *mateno* | ma-TE-no | *matene* |
| 上午 | *antaŭtagmezo* | an-taŭ-tag-ME-zo | *antaŭtagmeze* |
| 中午 | *tagmezo* | tag-ME-zo | *tagmeze* |
| 下午 | *posttagmezo* | post-tag-ME-zo | *posttagmeze* |
| 傍晚，晚上 | *vespero* | ves-PE-ro | *vespere* |
| 夜晚 | *nokto* | NOK-to | *nokte* |
| 午夜 | *noktomezo* | nok-to-ME-zo | – |

ReVo 指出，傍晚和夜晚的界限因文化和地点而异。*-e* 副词的意思是“在……”：*Mi laboras matene.* – “我在早晨工作。”说具体某一天，把日子放在前面：*morgaŭ matene*“明天早晨”，*hieraŭ vespere*“昨天晚上”，*ĉi-nokte*“今晚”。*Bonan matenon!* 见[问候与告别](https://esperantopedia.org/zh/phrases/greetings/)。

## 现在、很快、迟到和以前

| 中文 | 世界语 | 发音 |
|---|---|---|
| 现在 / 立刻 | *nun* / *tuj* | nun / tuj |
| 很快 | *baldaŭ* | BAL-daŭ |
| 已经 / 仍然 | *jam* / *ankoraŭ* | jam / an-KO-raŭ |
| 早 / 晚 | *frue* / *malfrue* | FRU-e / mal-FRU-e |

*Pardonu, ke mi malfruas.* – “对不起，我迟到了。”今天、昨天、明天的说法见[星期和月份](https://esperantopedia.org/zh/phrases/days-months/)。

| 世界语 | 中文 |
|---|---|
| *Mi alvenis antaŭ du tagoj.* | 我两天前到的。 |
| *Mi revenos post du tagoj.* | 我两天后回来。 |
| *la pasintan semajnon* / *ĉi-jare* | 上周 / 今年 |

*Antaŭ*＋一段时间的意思是“……前”，*post*＋一段时间的意思是“……后”（PMEG）。动词[词尾](https://esperantopedia.org/zh/grammar/verbs/)跟着时间词走：*Hieraŭ mi laboris, hodiaŭ mi laboras, morgaŭ mi laboros.*（“昨天我工作了，今天我在工作，明天我会工作。”）*Hieraŭ*、*hodiaŭ* 和 *morgaŭ* 通常以说话的时刻为基准。如果要以另一天为基准，比如在讲故事时，就说 *la antaŭan tagon*“前一天”或 *la sekvan tagon*“第二天”：*Lunde li venis, kaj la sekvan tagon li foriris.* – “星期一他来了，第二天他走了。”

## Je、dum、ĝis、de … ĝis

| 词 | 例子 |
|---|---|
| *je*“在” | *La lernejo komenciĝas je la oka.* – “学校八点开始上课。” |
| *dum*“在……期间；持续” | *Dum tri horoj ni babilis.* – “我们聊了三个小时。” |
| *ĝis*“直到” | *Ni laboras ĝis la sesa.* – “我们工作到六点。” |
| *de … ĝis …* | *La butiko estas malfermita de la naŭa ĝis la sesa.* – “商店从九点开到六点。” |
| *-n*，不加介词 | *Mi dormis ok horojn.* – “我睡了八个小时。” |

一段持续的时间，用 *dum* 或[宾格](https://esperantopedia.org/zh/grammar/accusative/)都可以：*dum tri horoj* 或 *tri horojn*。*Ĝis* 包括终点：*de lundo ĝis vendredo* 包括星期五。说截止时间，*preta ĝis vendredo* 允许星期五当天完成，而 *preta antaŭ vendredo* 是星期五之前完成（PMEG）。更多见[介词](https://esperantopedia.org/zh/grammar/prepositions/)。

## 日期

基本格式是 *la*＋序数词＋*de*＋月份，省略 *tago*“日”，月份前不加 *la*（见[星期和月份](https://esperantopedia.org/zh/phrases/days-months/)和[数词](https://esperantopedia.org/zh/grammar/numbers/)）。

| 世界语 | 中文 |
|---|---|
| *Kiun daton ni havas hodiaŭ?* | 今天几号？ |
| *Mi venos la 3-an de Majo.* | 我5月3日来。 |
| *Zamenhof naskiĝis la 15-an de Decembro 1859.* | [柴门霍夫](https://esperantopedia.org/zh/about/zamenhof/)生于1859年12月15日。 |
| *ĵaŭdon, la 8-an de Oktobro 2026* | 2026年10月8日，星期四（信件抬头） |
| *en 1887*, *la 20-a jarcento*, *la naŭdekaj jaroj* | 1887年，20世纪，90年代 |

日期回答“什么时候”时，序数词要加 *-n*：*la 3-an de Majo*。信件抬头里，星期和日期都带 *-n*。**钟点则不同：** *je la tria* 是“在三点钟”，而 *la trian* 的意思会变成“这个月的3日”，所以 PMEG 不建议给钟点加 *-n*。PMEG 更喜欢写出月份名，而不用 *9.3.01* 这样的数字写法，因为各国读法不同；若一定要用数字，它推荐国际标准 ISO 格式（*1859-12-15*）。

## 年龄

| 世界语 | 中文 |
|---|---|
| *Kiom da jaroj vi havas?* / *Kiom vi aĝas?* / *Kiomjara vi estas?* | 你多大了？ |
| *Mi havas tridek jarojn.* / *Mi aĝas tridek jarojn.* | 我三十岁。 |
| *Mi estas tridekjara.* | 我三十岁。（“三十岁的人”） |

年龄是一种度量，所以带 *-n*；在 *tridekjara* 里，数词和 *jara* 连成了一个形容词。PMEG 说，*aĝi* 接年数是现代的表达；柴门霍夫会写 *havis aĝon de tridek jaroj*。

## 频率

| 中文 | 世界语 | 发音 |
|---|---|---|
| 总是 / 从不 | *ĉiam* / *neniam* | ĈI-am / ne-NI-am |
| 通常 | *kutime* | ku-TI-me |
| 经常 / 很少 | *ofte* / *malofte* | OF-te / mal-OF-te |
| 有时 | *kelkfoje*, *iafoje* | kelk-FO-je, i-a-FO-je |
| 每天 / 每周 | *ĉiutage* / *ĉiusemajne* | ĉi-u-TA-ge / ĉi-u-se-MAJ-ne |
| 每月 / 每年 | *ĉiumonate* / *ĉiujare* | ĉi-u-mo-NA-te / ĉi-u-JA-re |
| 一次、两次、三次 | *unufoje*, *dufoje*, *trifoje* | u-nu-FO-je, du-FO-je, tri-FO-je |

把它们组合起来，就能表示“每……”：*dufoje semajne*“每周两次”，*unufoje monate*“每月一次”。表示每逢星期几，用 *lunde*“在星期一”或 *ĉiun lundon*“每个星期一”。单独的 *foje* 在 ReVo 里有两个意思，“某一次、曾经”和“有时”，所以想表达清楚时，用 *iam*“曾经，有朝一日”，或者 *kelkfoje*、*fojfoje*“有时，偶尔”。

## 汉语使用者要注意什么？

- **钟点用序数词，前面加 *la*。** 汉语说“三点”，用的是基数词“三”加“点”；世界语说 *la tria*（“第三”），疑问词也相应是 *kioma*。
- **“半”和“刻”都有对应。** “三点半”是 *la tria kaj duono*，“三点一刻”是 *la tria kaj kvarono*，“差一刻四点”是 *kvarono antaŭ la kvara*，“差十分四点”是 *dek antaŭ la kvara*。汉语的“差”对应 *antaŭ*。
- **“下午三点”在世界语里要倒过来说。** 汉语把时段放在钟点前面（“下午三点”），世界语把时段放在后面：*la tria posttagmeze*，或 *je la tria posttagmeze*“在下午三点”。
- **“……前”“……后”放在时间词前面。** 汉语说“三天前”“三天后”，世界语是 *antaŭ tri tagoj*、*post tri tagoj*：*antaŭ* 和 *post* 要放在时间段前面。
- **日期的顺序与汉语相反。** 汉语从大到小：2026年10月8日；世界语是 *la 8-an de Oktobro 2026*，从小到大，月份用名称而不是数字。ISO 格式 *2026-10-08* 的顺序与汉语一致，所以对汉语使用者来说，这种数字写法很自然。
- **汉语没有时态，世界语的动词词尾要跟着时间词变。** 汉语靠“昨天”“了”“过”“会”表示时间；世界语里 *hieraŭ mi laboris*、*hodiaŭ mi laboras*、*morgaŭ mi laboros* 的动词词尾（*-is/-as/-os*）也要随之变化。见[动词](https://esperantopedia.org/zh/grammar/verbs/)。
- **“每”对应 *ĉiu-*。** “每天”“每周”“每月”“每年”是 *ĉiutage*、*ĉiusemajne*、*ĉiumonate*、*ĉiujare*。汉语的“每周两次”是先说周期再说次数，世界语反过来：*dufoje semajne*（字面是“两次每周”）。
- **年龄不能只说数字加“岁”。** 汉语的“我三十岁”没有动词；世界语要说 *Mi havas tridek jarojn*“我有三十年”，或 *Mi estas tridekjara*。

## 常见问题

### 世界语里“现在几点？”怎么说？

*Kioma horo estas?* 回答是 *Estas la* 加序数词：*Estas la oka* – “八点了。”分钟用 *kaj* 加上：*Estas la oka kaj dek.*

### 世界语里“在五点钟”怎么说？

*Je la kvina.* 钟点用 *je*，不用 *-n*：*la kvinan* 的意思是“这个月的5日”。

### 世界语里“三点半”和“差一刻四点”怎么说？

三点半是 *la tria kaj duono*，差一刻四点是 *kvarono antaŭ la kvara*。不要说 *duono de la kvara*。

### 世界语里日期怎么写？

*La 26-a de Julio 1887*：序数词表示日，再加 *de* 和月份。说“在那天”则加 *-n*：*la 26-an de Julio*。

### 世界语里怎么问别人的年龄？

*Kiom da jaroj vi havas?* 或 *Kiom vi aĝas?* 回答 *Mi havas tridek jarojn* – “我三十岁。”

## 来源

- [PMEG：Horoj](https://bertilow.com/pmeg/gramatiko/nombroj/horoj.html)与[Datoj](https://bertilow.com/pmeg/gramatiko/nombroj/datoj.html)
- [PMEG：N por tempopunkto](https://bertilow.com/pmeg/gramatiko/rolmontriloj/n/tempopunkto.html)与[N por mezuro](https://bertilow.com/pmeg/gramatiko/rolmontriloj/n/mezuro.html)
- [PMEG：Ĝis](https://bertilow.com/pmeg/gramatiko/rolmontriloj/rolvortetoj/direktaj_rolvortetoj/ghis.html)、[Antaŭ](https://bertilow.com/pmeg/gramatiko/rolmontriloj/rolvortetoj/lokaj_rolvortetoj/antau.html)、[Post](https://bertilow.com/pmeg/gramatiko/rolmontriloj/rolvortetoj/lokaj_rolvortetoj/post.html)
- [PMEG：Hodiaŭ, hieraŭ, morgaŭ](https://bertilow.com/pmeg/gramatiko/e-vortecaj_vortetoj/tempaj/hodiau_hierau_morgau.html)与[Ĉi](https://bertilow.com/pmeg/gramatiko/e-vortecaj_vortetoj/lokaj/chi.html)
- ReVo：[horo](https://reta-vortaro.de/revo/art/hor.html)、[aĝo](https://reta-vortaro.de/revo/art/agx.html)、[foje](https://reta-vortaro.de/revo/art/foj.html)、[jaro](https://reta-vortaro.de/revo/art/jar.html)、[vespero](https://reta-vortaro.de/revo/art/vesper.html)、[noktomezo](https://reta-vortaro.de/revo/art/nokt.html)