Esperantopedia

Vortaro · substantivo

akso

akso/ˈak.so/

Oficiala vorto (Fundamento)

akso estas esperanta vorto (substantivo): Stango, ĉirkaŭ kiu turniĝas peco de maŝino.

Signifo

  1. Stango, ĉirkaŭ kiu turniĝas peco de maŝino
    • akso de rado, pulio, ekscentriko
    • ĉiu bazaĵo havis kvar kuprajn radojn kun kupraj aksoj

    vidu ankaŭ: ŝafto

  2. Imaga rekto, ĉirkaŭ kiu turniĝas korpo
    • la akso de nia terglobo trairas tra ambaŭ polusoj
    • li eksaltis kaj [sin] turnis ĉirkaŭ sia akso
  3. Rimarkinda rekto, interalie
  4. Simetriakso
    • akso de cirklo (la rekto orta al ĝia ebeno kaj trairanta ĝian centron)
    • akso de sfero (ĉiu ajn el la rektoj enhavantaj ĝian centron)
  5. (de afina rotacio en tridimensia spaco) La rekto senŝanĝa per ĝi.
  6. (de kartezia koordinatsistemo) Rekto, enhavanta la originan punkton kaj direktata de unu el la bazvektoroj
    • statistikaj esploroj ebligas desegni diagramon, horizontala akso montras epokon, la vertikala – artan bezonon kaj artan oferton
    • la tempo-akso estas vertikala, kaj la akso de ton-alto estas horizontala

    sinonimoj: koordinata akso.

Reta Vortaro (ReVo), GPL 2.0 · reta-vortaro.de

Prononco

IPA
/ˈak.so/
Silaboj
AK·so
Aŭskultu
Vikimedia Komunejo

Vortfarado

  1. aksradikoakso
  2. ofinaĵosubstantivo

Formoj

singularopluralo
nominativoaksoaksoj
akuzativo (-n)aksonaksojn

Ekzemplaj frazoj

  • Rompiĝis la akso de la rado. #2059488
  • La akso Berlino–Romo–Tokio ekestis en 1942. #2063129
  • Tero sin turnas ĉirkaŭ sia akso. #2391500
  • La Tero rotacias ĉirkaŭ la propra akso. #939852

Tatoeba, CC BY 2.0 FR

Parencaj vortoj

aks-

En aliaj lingvoj

Englishaxle, axis, Axis, alliance
Españoleje
Portuguêseixo
Françaisaxe, essieu
DeutschAchse [nemoviga (pasiva) stango], Welle [moviga stango], Achse, Mittellinie
Polskioś
Русскийось, средняя линия, осевая линия, стержень
Українськавісь, вал
Nederlandsas, middellijn
Češtinapolární osa
Slovenčinaos, polárna os
Magyartengely
Türkçemihver
中文枢, 中心线, 支撑柱
日本語軸
Românăaxă
Svenskaaxel
Catalàeix
עבריתצִיר
فارسیمحور
Bahasa Indonesiaas (1), sumbu (2), poros, aksis
Беларускаявось, вал

Reta Vortaro (ReVo), GPL 2.0

Prononco, vortfarado kaj formoj: Esperantopedia, CC BY-SA 4.0

Se Esperantopedia helpis vin, vi povas subteni ĝin.