Kie oni parolas Esperanton? Landoj kaj datumoj

Esperanto estas parolata en pli ol 120 landoj, sed ĝi ne estas la ĉefa lingvo de iu loko. Parolantoj estas plej multaj en Eŭropo kaj Orienta Azio, kun rimarkindaj komunumoj en Brazilo kaj Usono. En 2023 la Universala Esperanto-Asocio havis individuajn membrojn en 130 landoj kaj teritorioj, kun Francio, Germanio, Brazilo, Usono kaj Japanio en la unuaj lokoj. Afriko estas la plej nova kreskoregiono: la unua Universala Kongreso sur tiu kontinento okazis en Tanzanio en 2024.

Ne ekzistas tutmonda kalkulo de parolantoj laŭ landoj. La datumoj sube venas el membrolistoj, kelkaj naciaj popolnombradoj, la gastiga reto Pasporta Servo kaj la historio de la Universala Kongreso. Pri la tutmondaj nombroj vidu kiom da homoj parolas Esperanton.

#Kiuj landoj havas plej multe da esperantistoj?

Neniu fonto povas ordigi la landojn laŭ la tuta nombro de parolantoj. La plej komparebla indikilo estas la individua membraro de la Universala Esperanto-Asocio (UEA). En 2023 ĝi havis 4 700 individuajn membrojn en 130 landoj kaj teritorioj. La kvin unuaj landoj:

Francio401

Germanio394

Brazilo279

Usono248

Japanio209

Montri la datumojn

Loko	Lando	Individuaj membroj de UEA (2023)
1	Francio	401
2	Germanio	394
3	Brazilo	279
4	Usono	248
5	Japanio	209

Se oni kalkulas homojn, kiuj aliĝas per naciaj asocioj, la reto de UEA havis ĉirkaŭ 12 800 membrojn en 2023. Multaj parolantoj aliĝas nur al sia nacia asocio, al loka klubo aŭ al neniu organizo, do tiuj nombroj montras, kie la organizita movado estas forta, ne kie loĝas ĉiuj parolantoj.

#Kion diras la popolnombradoj?

Nur kelkaj landoj demandas pri Esperanto en sia popolnombrado. La ciferoj, kiujn uzas statistikistoj:

La cifero de Hungario estas alta, ĉar Esperanto validis ĉe la ŝtataj lingvoekzamenoj, kiujn postulis hungaraj universitatoj. Esperanto fariĝis tie unu el la plej popularaj ekzamenlingvoj dum la 2000-aj jaroj, kaj ĉe la budapeŝta Universitato Eötvös Loránd ekzistis katedro pri Esperanto kaj interlingvistiko de 1966 ĝis 2006.

#Kie oni povas loĝi ĉe esperantistoj?

Pasporta Servo, la gastiga reto, kiun ekde 1974 prizorgas la junulara organizo TEJO, montras, kiom vaste disvastiĝas la parolantoj. En 2026 ĝi listigis pli ol 2 400 gastigantojn en 121 landoj kaj ĉirkaŭ 1 800 urboj. La gastigantoj senpage ofertas tranoktadon al vojaĝantoj, kiuj parolas Esperanton.

#Kiuj landoj gastigis la Universalan Kongreson?

La Universala Kongreso de Esperanto okazas preskaŭ ĉiujare en alia urbo ekde 1905. La gastigado spegulas, kie la movado estis plej forta:

Ekster Eŭropo kongresoj okazis, interalie, en Kubo (Havano 1990 kaj 2010), Ĉinio (Pekino 1986 kaj 2004), Sud-Koreio (Seulo 1994 kaj 2017), Vjetnamio (Hanojo 2012) kaj Tanzanio (Aruŝo 2024). La kongreso de 2026 okazis en Graz, Aŭstrio, kaj tiu de 2027 estas planita en Melburno, Aŭstralio.

#Eŭropo

Francio havas la plej multajn membrojn de UEA kaj gastigis la unuan Universalan Kongreson, en Bulonjo-ĉe-Maro en 1905. Germanio estas proksima dua; la urbo Herzberg am Harz nomas sin Esperanto-Stadt („Esperanto-urbo”) ekde decido de la urbestraro de la 11-a de Julio 2006, kun dulingvaj tabuloj kaj Esperanto-kultura centro.

Pollando estas la patrujo de Zamenhof: li naskiĝis en Bjalistoko kaj publikigis Esperanton en Varsovio. En 2014 Pollando enskribis „la Esperantan lingvon kiel portanton de Esperanta kulturo” en sian nacian liston de nemateria kultura heredaĵo, kaj la rekorda jarcenta kongreso en Varsovio en 1987 altiris 5 946 partoprenantojn. En 2026 Aŭstrio enskribis la Esperanto-kulturon en sian propran inventaron de nemateria heredaĵo; en Vieno troviĝas la Esperantomuzeo de la Aŭstria Nacia Biblioteko, fondita en 1927.

#Ameriko

Brazilo havas unu el la plej grandaj movadoj ekster Eŭropo. La Brazila Esperanto-Ligo fondiĝis la 21-an de Julio 1907. Esperanto disvastiĝis tie parte per la spiritismo: la Brazila Spiritisma Federacio longe eldonas Esperantajn lernolibrojn. Leĝpropono, kiu faru Esperanton libervola lerneja fako, trapasis la Senaton kaj atendas ekde 2009 en la Deputitejo (PL 6162/2009); en Junio 2026 la raportanto de la Komisiono pri Konstitucio kaj Justeco prezentis sian raporton, kaj la propono pretas por voĉdono en tiu komisiono.

Usono okupas la kvaran lokon en la membraro de UEA. Kubo gastigis du Universalajn Kongresojn, kaj Radio Havano Kubo havas semajnan Esperantan programon, ekde 2025 nur rete.

#Azio

Ĉinio havas organizitan movadon, kiun jardekojn subtenis ŝtataj institucioj. La Ĉina Esperanto-Ligo fondiĝis en Pekino la 11-an de Marto 1951, kaj Radio Pekino (poste Ĉina Radio Internacia) elsendis en Esperanto ekde la 19-a de Decembro 1964. Pekino gastigis la Universalan Kongreson en 1986 kaj 2004.

Japanio havas longan tradicion: la Japana Esperanto-Instituto fondiĝis en 1919, kaj la religio Oomoto subtenas Esperanton ekde la komenco de la 1920-aj jaroj. Sud-Koreio gastigis Universalajn Kongresojn en 1994 kaj 2017. Wikipedia nomas inter la aziaj landoj, kie Esperanto estas plej disvastigita, ankaŭ Iranon, kaj Vjetnamio gastigis la kongreson en 2012.

#Afriko

Afriko estas pli nova kreskoregiono por la movado. La Universala Kongreso de 2024 en Aruŝo, Tanzanio, la unua sur la kontinento, havis 854 aliĝintajn partoprenantojn. Laŭ Libera Folio, inter ili estis 95 aliĝintoj el Burundo kaj 79 el la Demokratia Respubliko Kongo – grandaj delegacioj el landoj, kiuj malofte aperas en kongresaj statistikoj.

#Ĉu Esperanto estas oficiala ie?

Ne. Neniu lando aŭ regiono havas Esperanton kiel oficialan lingvon. Du historiaj epizodoj proksimiĝis plej multe:

• En 1908 esperantistoj proponis fari el Neŭtrala Moresneto, malgranda neŭtrala teritorio inter Belgio kaj Germanio, Esperantan ŝtaton nomatan Amikejo. La plano finiĝis, kiam post la Unua Mondmilito la teritorio estis aneksita de Belgio.
• En San-Marino la Internacia Akademio de la Sciencoj (AIS), fondita en 1985, uzis Esperanton kiel laborlingvon.

Liston de la organizoj aktivaj en ĉiu lando vidu en Esperantaj organizoj.

#Por esperantistoj: kiel trovi samlingvanojn en via regiono

Kiu volas kontakti esperantistojn en sia regiono, trovas helpon ĉe UEA: ĝia Jarlibro listigas landajn asociojn kaj la Delegitan Reton, kie lokaj delegitoj servas kiel kontaktpersonoj por vojaĝantoj kaj lernantoj. Por tuj kontakti proksimajn parolantojn utilas la aplikaĵo Amikumu, kaj por loĝi ĉe ili dum vojaĝo – la Pasporta Servo.

#Oftaj demandoj

#Kiu lando havas plej multe da esperantistoj?

Neniu fidinda kalkulo ekzistas. Laŭ la membraro de UEA en 2023, gvidas Francio (401 individuaj membroj) kaj Germanio (394), sekvataj de Brazilo, Usono kaj Japanio. Hungario registris la plej altan ciferon en popolnombrado, 8 397 en 2011, ĉefe pro lingvoekzamenoj.

#Ĉu oni parolas Esperanton en Afriko?

Jes, kaj la nombro kreskas. La unua Universala Kongreso en Afriko okazis en Aruŝo, Tanzanio, en 2024, kun grandaj grupoj el Burundo kaj el la Demokratia Respubliko Kongo.

#Ĉu ekzistas Esperanta lando?

Ne. Esperantistoj nomas sian tutmondan komunumon Esperantujo, t.e. ĉie, kie oni parolas Esperanton – en kongresoj, kluboj, hejmoj kaj rete.

#Ĉu Esperanto estas populara en Ĉinio?

Ĉinio havas unu el la plej grandaj organizitaj movadoj en Azio, kun la Ĉina Esperanto-Ligo (fondita en 1951), jardekoj da ŝtataj radioelsendoj kaj du Universalaj Kongresoj en Pekino.

#Ĉu Esperanto estas instruata en lernejoj ie?

Nur en kelkaj lokoj kaj kutime kiel libervola fako. Hungario akceptis ĝin ĉe ŝtataj lingvoekzamenoj, kaj Ĉinio kaj Pollando havas universitatajn programojn pri interlingvistiko aŭ Esperanto. Brazilo debatas ekde 2009 pri libervola lerneja fako.

#Fontoj

• Universala Esperanto-Asocio, Estrara Raporto 2023 (membraro laŭ landoj); Vikipedio, Membronombroj de UEA
• Libera Folio, "Nova takso: 60.000 parolas Esperanton" (popolnombradaj ciferoj), 2017
• The Spinoff, "The most buzzy data points from the just-released census" (Nov-Zelando, popolnombrado de 2018), 2019
• Vikipedio, Esperanto-instruado ĉe ELTE
• Wikipedia (hungare), Eszperantó kaj Wikipedia (germane), Esperanto (hungaraj ekzamenoj)
• Pasporta Servo kaj Vikipedio, Pasporta Servo
• Universala Esperanto-Asocio, listo de Universalaj Kongresoj (nia kalkulo laŭ landoj); Vikipedio, Universala Kongreso de Esperanto; Wikipedia (angle), World Esperanto Congress
• Libera Folio, "En Aruŝo venkis idealismo", 15-a de Aŭgusto 2024
• Wikipedia (germane), Herzberg am Harz; Wikipedia (angle), China Esperanto League, Japanese Esperanto Institute, Oomoto, Neutral Moresnet
• Câmara dos Deputados, PL 6162/2009
• Narodowy Instytut Dziedzictwa, nacia listo de nemateria kultura heredaĵo (2014); Aŭstria UNESKO-komisiono, Esperanto culture in Austria (2026)