Egzaminy z esperanta i certyfikaty: KER, poziomy B1–C2

Głównym certyfikatem językowym z esperanta jest egzamin KER Światowego Związku Esperantystów (UEA). KER to Komuna Eŭropa Referenckadro, esperancka nazwa Europejskiego Systemu Opisu Kształcenia Językowego (ESOKJ, po angielsku CEFR). Egzamin odbywa się na poziomach B1, B2, C1 i C2, każdy z częścią pisemną i ustną, a próg zaliczenia to 60%. Można go zdawać online z domu albo na papierze podczas kongresów. Pełny egzamin kosztuje 30–130 €, zależnie od poziomu i kraju zamieszkania.

UEA uruchomiła ten system pod koniec 2008 roku. Do grudnia 2025 roku wydała 2888 certyfikatów po ponad 90 sesjach w 33 krajach, kandydatom z 84 krajów (dane z edukado.net, które prowadzi egzaminy razem z UEA).

#Jakie egzaminy z esperanta można zdawać?

Dla większości uczących się spoza Węgier warto celować w egzamin KER: używa tej samej skali co egzaminy z innych języków.

#Co znaczą poziomy B1, B2, C1 i C2?

Nie ma egzaminu KER na poziomie A1 ani A2. Początkujący mogą ocenić się sami za pomocą siatki samooceny ESOKJ, którą edukado.net oferuje po esperancku i w kilkudziesięciu innych językach. Sam ESOKJ UEA wydała po esperancku w 2007 roku w przekładzie Roela Havemana.

#Co obejmuje egzamin KER?

Egzamin jest jednojęzyczny: zadania i odpowiedzi są w całości po esperancku, bez tłumaczenia. Część ustna sprawdza mówienie i słuchanie, część pisemna – czytanie, pisanie oraz gramatykę i słownictwo. Obie części można zdawać osobno; razem tworzą egzamin „pełny”.

Aby zdać, potrzebujesz 60% punktów w każdej części i co najmniej 40% w każdym zadaniu, z wyjątkiem zadań z gramatyki i słownictwa. W liście wybierasz jeden z dwóch tematów. Egzamin ustny odbywa się przed komisją egzaminatorów, czasem przez Zoom.

Tematy pochodzą z życia, a każdy poziom obejmuje tematy poziomów niższych. Na B1 prosisz o informacje i je rozumiesz; na B2 dodatkowo wyrażasz opinie; na C1 relacjonujesz cudze poglądy i spierasz się o tematy abstrakcyjne.

#Ile kosztuje egzamin KER?

Ceny obowiązują od 15 marca 2025 roku i są ważne także w 2026. Są takie same dla egzaminów online i na papierze.

W każdej komórce: część pisemna + część ustna = egzamin pełny.

• Grupa podstawowa obejmuje m.in. Australię, Kanadę, Francję, Niemcy, Włochy, Japonię, Koreę Południową, Hiszpanię, Wielką Brytanię i USA.
• Grupa A obejmuje m.in. Chiny, Czechy, Węgry, Polskę, Portugalię, Rumunię i Rosję.
• Grupa B obejmuje Brazylię, Indonezję, Meksyk, Wietnam i każdy kraj nieuwzględniony w innych grupach.

UEA wystawia fakturę po rejestracji i prosi kandydatów, by nigdy nie płacili przed jej otrzymaniem. Certyfikat w formacie PDF jest bezpłatny. Certyfikat drukowany kosztuje 10 €, jeśli zamówisz go razem z egzaminem, lub 15 € później, plus przesyłka. Może zawierać tłumaczenie na jeden z 19 języków, w tym angielski, chiński, japoński, rosyjski – i toki pona. Przy egzaminach podczas kongresu 2026 TEJO, edukado.net i niektóre stowarzyszenia krajowe, takie jak francuskie, brytyjskie i amerykańskie, oferowały dopłaty do opłat.

#Gdzie i kiedy można zdawać?

• Online, z domu. Egzaminy online na B1, B2 i C1 ruszyły w czerwcu 2022 roku. Nad egzaminem czuwa zdalny nadzór (ProctorExam). Potrzebujesz odpowiedniego komputera i dobrego łącza, a przed przyjęciem rejestracji musisz przejść kontrolę techniczną. Egzamin online jest dostępny na całym świecie, więc można go zdawać także w Polsce.
• Na papierze, na wydarzeniach. Sesje odbywają się podczas Światowego Kongresu Esperanto, kongresu ILEI i innych wydarzeń. Rozmowę ustną często da się odbyć przez Zoom przed egzaminem lub po nim.
• C2 ruszył podczas Światowego Kongresu w Montrealu w sierpniu 2022 roku i odbywa się raz w roku, na papierze i online.

W 2026 roku egzaminy pisemne zaplanowano online na 11 lipca, z sesjami papierowymi w Rydze, Grésillon (Francja) i Zaozhuang (Chiny), a także podczas Światowego Kongresu w Grazu 7 sierpnia. Sesja B1 w Antananarywie na Madagaskarze zaplanowana jest na 6 listopada 2026 roku. Wśród miejsc podanych w kalendarzu na 2026 rok nie ma polskiego miasta.

Rejestracja zamyka się zwykle około sześciu tygodni przed dniem egzaminu. Dany poziom odbywa się tylko wtedy, gdy zapisze się co najmniej 12 kandydatów, licząc łącznie papier i online.

#Ilu ludzi zdało?

5004003002001000

2010201520202025

Pokaż dane

Rok	Zdało
2008	8
2009	117
2010	146
2011	226
2012	464
2013	289
2014	260
2015	177
2016	164
2017	161
2018	230
2019	165
2020	56
2021	0
2022	187
2023	104
2024	70
2025	64

Z 2888 certyfikatów wydanych do grudnia 2025 roku 864 dotyczyło B1, 849 B2, 1106 C1 i 69 C2. Rok szczytowy, 2012, przyniósł pierwszy Światowy Dzień Egzaminu, 9 czerwca, w 19 krajach w 29 miejscach. W 2021 roku nikt nie zdał: egzaminy zawieszono na czas pandemii, gdy UEA przygotowywała egzaminy online i nowy poziom C2. Do początku października 2026 roku zdało kolejnych 57 kandydatów.

#Dlaczego egzamin z esperanta był tak popularny na Węgrzech?

Na Węgrzech certyfikat egzaminu językowego był warunkiem otrzymania dyplomu uczelni, a esperanto jest tam traktowane jak język obcy z takimi samymi prawami jak każdy inny. Wielu studentów go wybierało, prawdopodobnie dlatego, że uchodziło za najłatwiejszy sposób spełnienia wymogu:

• Do 2005 roku esperanto było trzecim najpopularniejszym językiem egzaminacyjnym, po angielskim i niemieckim, i utrzymało trzecie miejsce w całej dekadzie 2001–2010.
• W latach 2006–2010 Węgrzy zdawali ponad 5000 egzaminów z esperanta rocznie.
• Większość kandydatów z esperanta miała 20–29 lat, podczas gdy w angielskim, niemieckim, francuskim i włoskim największą grupą byli 14–19-latkowie – znak, że potrzebowali egzaminu do dyplomu.

Te liczby pochodzą ze statystyk węgierskiego Urzędu Oświaty, zgodnie z doniesieniem z 2011 roku; nowszych oficjalnych danych nie znaleźliśmy. Przepisy o dyplomach mogą się zmieniać, więc aktualne wymogi sprawdź na swojej uczelni.

Egzamin państwowy prowadzi Centrum Językowe ELTE Origó Uniwersytetu Loránda Eötvösa w Budapeszcie, dawniej zwane ITK. Oferuje dwujęzyczne egzaminy węgiersko-esperanckie na poziomach B1, B2 i C1. To samo centrum zatwierdzało egzaminy KER UEA, które współorganizowało od 2008 roku do czerwca 2021 roku. W tym okresie zdało je 2463 osób z 76 krajów. Od lipca 2021 roku UEA prowadzi egzaminy KER samodzielnie, z grupą roboczą Akademii Esperanta dla poziomu C2.

#Czym są egzaminy ILEI–UEA?

Międzynarodowa Liga Nauczycieli Esperantystów (ILEI, założona w 1949 roku) i UEA prowadzą wspólne egzaminy w obecnej postaci od 1989 roku. Według edukado.net, którego strona o tych egzaminach wymienia decyzje do 2012 roku, w pierwszych pięciu latach zdało je około 500 osób, a łącznie około 1000. Różnią się od egzaminów KER na trzy sposoby:

• Mają własne poziomy: drugi (dawniej „podstawowy”) i trzeci (dawniej „średni”). W 2012 roku ILEI zatwierdziła zasady pierwszego, wstępnego poziomu, mającego odpowiadać A1–A2.
• Każdy egzamin ma trzy etapy: test z gramatyki, potem część pisemną (próg 60 ze 100), potem ustną. Do następnego etapu przechodzisz tylko po zaliczeniu poprzedniego.
• Sprawdzają też znajomość kultury esperanckiej: literatury, historii i struktury ruchu oraz jego środowiska językowego.

Egzaminy te mają status tylko w ruchu esperanckim. Zarząd UEA zaleca, by jej lokalni delegaci osiągnęli co najmniej poziom średni.

#Egzaminy krajowe

Kilka stowarzyszeń krajowych prowadzi własne egzaminy. Francja ma cztery stopnie, od Certificat d'études élémentaires do Diplôme de hautes études d'espéranto. Niemcy mają cztery egzaminy, od sprawdzianu na zakończenie kursu po egzamin dla prowadzących kursy. Włochy mają trzy stopnie. Japonia ma cztery, z wersjami brajlowskimi dla niewidomych kandydatów. Stany Zjednoczone mają system trzystopniowy od 1966 roku. Szczegóły zbiera edukado.net.

Polski nie ma na tej liście: w zestawieniu egzaminów krajowych na edukado.net (sprawdzone 7 października 2026) występują Francja, Niemcy, Węgry, Włochy, Japonia i Stany Zjednoczone. Polak, który chce certyfikatu, może więc wybrać egzamin KER lub egzamin ILEI–UEA; nie znaleźliśmy też w Polsce odpowiednika węgierskiego egzaminu państwowego, a o uznaniu certyfikatu decyduje szkoła lub pracodawca.

#Esperanto na uczelniach w Polsce

Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu prowadzi od 1997 roku podyplomowe studia interlingwistyki (pierwsi studenci w roku akademickim 1998/1999) na Wydziale Neofilologii; do 2024 roku kierowała nimi prof. Ilona Koutny. Od 2008 roku studia współpracują z ILEI i edukado.net przy kształceniu nauczycieli esperanta. To nie jest egzamin KER, ale droga dla osób, które chcą esperanto uczyć lub badać. Aktualny nabór sprawdź na stronach uczelni.

#Jak przygotować się do egzaminu z esperanta?

1. Zrób darmowy test próbny. Edukado.net oferuje około 180 darmowych egzaminów próbnych, z nowymi testami od 1 lutego 2026 roku. Wyniki dostajesz w ciągu tygodnia, razem z błędami i radą, jaki poziom wybrać. Każdy test próbny można zrobić tylko raz.
2. Przerób arkusze przykładowe. Poradnik Esperanto de nivelo al nivelo (2009) zawiera dwa komplety przykładowych egzaminów pisemnych i ustnych na B1, B2 i C1 i można go pobrać bezpłatnie.
3. Przeczytaj listy tematów dla swojego poziomu, także bezpłatne na edukado.net.
4. Weź udział w sesjach przygotowawczych. Opłata obejmuje co najmniej jedno szkolenie techniczne i jedną sesję przygotowawczą na Zoomie.
5. Ćwicz mówienie. Mówienie daje około dwóch trzecich punktów części ustnej, więc najważniejsza jest regularna rozmowa: zobacz jak uczyć się esperanta i programy rozmów w darmowych materiałach. Wśród materiałów na stronie Polskiego Związku Esperantystów (esperanto.pl) wymieniany jest też kurs na poziomy B1–B2, Per klakoj al plena posedo.

Do powtórki gramatyki posłuży dział gramatyki, który obejmuje wszystko, co sprawdzają zadania językowe. O tym, ile trwa dojście do każdego poziomu, piszemy w ile trwa nauka esperanta.

#Częste pytania

#Czy istnieje oficjalny certyfikat z esperanta?

Tak. Egzamin KER UEA poświadcza znajomość esperanta na poziomach ESOKJ B1, B2, C1 i C2. Certyfikaty C2 podpisuje też przedstawiciel Akademii Esperanta.

#Czy mogę zdawać egzamin z esperanta online?

Tak. Od czerwca 2022 roku można zdawać egzamin KER z domu pod zdalnym nadzorem, po kontroli technicznej. Rozmowę ustną przeprowadza się przez Zoom.

#Ile kosztuje egzamin z esperanta?

Pełny egzamin KER kosztuje od 30 € (B1, kraje grupy B) do 130 € (C2, kraje grupy podstawowej); każdą część można też zdawać osobno za połowę ceny. W Polsce, w grupie A, jest to 50 € (B1), 60 € (B2), 70 € (C1) lub 100 € (C2). Certyfikat PDF jest bezpłatny, a drukowany kosztuje 10–15 € plus przesyłka.

#Czy certyfikat z esperanta jest uznawany?

Egzamin KER opiera się na tym samym europejskim systemie opisu co egzaminy z innych języków, a akredytowany przez państwo węgierski egzamin ELTE Origó liczy się tam jak każdy inny egzamin językowy. W innych krajach, także w Polsce, o jego uznaniu decyduje szkoła lub pracodawca.

#Czy istnieje egzamin z esperanta na poziomie A1 lub A2?

Egzamin KER UEA zaczyna się od B1. Na A1–A2 oceń się sam za pomocą siatki samooceny ESOKJ na edukado.net. Egzaminy ILEI–UEA mają zasady poziomu wstępnego odpowiadającego A1–A2, zatwierdzone w 2012 roku.

#Jaki poziom wybrać?

Najpierw zrób darmowy test próbny: informacja zwrotna poleca poziom. Żeby sprawdzić, jak mówisz, możesz też dołączyć do jednego z naszych kręgów rozmów. Jeśli nie jesteś jeszcze gotowy na B1, zacznij od naszego kursu w 12 lekcjach.

#Czy w Polsce można zdać egzamin z esperanta?

Tak, online: egzamin KER jest dostępny z domu na całym świecie. W kalendarzu 2026 nie ma polskiego miasta wśród miejsc sesji, a krajowego egzaminu państwowego nie znaleźliśmy. Pełny egzamin w Polsce, w grupie cenowej A, kosztuje 50–100 €.

#Źródła

• edukado.net: Egzaminy UEA-KER (historia, 2888 certyfikatów do grudnia 2025, poziomy, egzaminy online od czerwca 2022)
• edukado.net: Opis i tabele zadań dla B1, B2 i C1 (2026)
• edukado.net: Opłaty (Polska w grupie A) i certyfikaty
• edukado.net: Sesje, harmonogram 2026, KER w Grazu i egzaminy online
• edukado.net: Wiadomości o C2 (komunikat prasowy UEA nr 1001, 14 grudnia 2021) i Światowe dni egzaminu
• edukado.net: Statystyki kandydatów KER (dostęp 7 października 2026)
• edukado.net: Testy próbne i arkusze przykładowe
• edukado.net: Egzaminy ILEI–UEA, egzaminy krajowe (bez Polski; sprawdzono 7 października 2026) i ESOKJ po esperancku
• Wikipedia (pl): Europejski System Opisu Kształcenia Językowego (polskie nazwy poziomów)
• Centrum Językowe ELTE Origó: egzaminy dwujęzyczne
• Nyest.hu / Edupress (26 kwietnia 2011): Az angol mellett az eszperantó nyelvvizsga is népszerű
• Wikipedia (węg.): Eszperantó nyelv – Nyelvoktatás
• Vikipedio: Internacia Ligo de Esperantistaj Instruistoj (założona 12 sierpnia 1949)
• Wikipedia (pl): Interlingwistyka (studia na UAM od 1997 roku); Wikipedia (pl): Ilona Koutny; Vikipedio: Ilona Koutny (współpraca z ILEI i edukado.net od 2008 roku)
• Polski Związek Esperantystów: esperanto.pl