Temel Esperanto ifadeleri ve okunuşları

Bunlar Esperanto konuşurlarının her gün kullandığı ifadelerdir; duruma göre gruplandırılmıştır. Her birinin okunuşu verilmiştir: kelime hecelere bölünür ve vurgulu hece büyük harflerle yazılır. Vurgu her zaman sondan bir önceki ünlüye düşer.

Okunuş Türkçe yazımla verilmiştir: ç = ĉ, c = ĝ, h = ĥ (Almanca “Bach”taki gibi, Türkçedeki h’den daha sert), j = ĵ, ş = ŝ, u = ŭ (çok kısa), y = j, ts = c. Ünlüler Türkçedeki gibi saf okunur; büyük İ, vurgulu i hecesini gösterir. Ayrıntılar için bkz. alfabe ve telaffuz.

#Nezaket

Mi petas istediğiniz şeyin ardından gelir: Kafon, mi petas – “Bir kahve, lütfen”. Bonvolu fiilden önce gelir: Bonvolu fermi la pordon – “Lütfen kapıyı kapatın”.

#Kendinizi tanıtma

Esperanto’da “bir” anlamında bir tanımlık yoktur (tek tanımlık belirli olan la’dır); bu yüzden meslek ya da uyruk tanımlıksız söylenir: Mi estas instruisto – “Öğretmenim”. Kadınlar isterse -in- ekleyebilir: instruistino, studentino.

#Sorular

Bütün soru kelimeleri ki- ile başlar ve korelatifler tablosuna aittir. Evet/hayır soruları ĉu ile başlar: Ĉu vi estas laca? – “Yorgun musunuz?”. Türkçede bu işi cümlenin sonundaki “mı/mi/mu/mü” soru eki görür; Esperanto’da ise görevi cümle başındaki ĉu üstlenir. Dikkat: Esperanto’daki mi “ben” demektir, soru eki değildir. Daha fazlası için soru ve olumsuzluk sayfasına bakın.

#Anlama

#Yardım ve acil durumlar

#Sohbet ve tepkiler

Günün farklı saatlerinde merhaba ve hoşça kal demek için selamlaşmalar sayfasına bakın. Otel, restoran ve bilet için seyahat ifadeleri sayfasına bakın.

#Sık sorulan sorular

#Esperanto’da “teşekkür ederim” nasıl denir?

Dankon! (DAN-kon). Daha içten söylemek için Multan dankon! – “Çok teşekkürler!” deyin. Olağan karşılık Ne dankinde – “Rica ederim”dir.

#Esperanto’da “anlamıyorum” nasıl denir?

Mi ne komprenas (mi ne kom-PRE-nas). Karşınızdakinden daha yavaş konuşmasını istemek için Bonvolu paroli pli malrapide ekleyin.

#Esperanto’da “şerefe” nasıl denir?

Sanon! ya da Je via sano! – “Sağlığınıza!”. Sanon! biri hapşırdığında da söylenir; Türkçedeki “çok yaşa” gibi.

#Okunuş neden Türkçe harflerle yazılmış?

Çünkü Esperanto yazımı zaten fonetiktir. Okunuş yalnızca kelimeleri hecelere böler, vurguyu gösterir ve ĉ, ĝ, ĥ, ĵ, ŝ, ŭ, j, c harflerini Türkçedeki karşılıklarıyla (ç, c, h, j, ş, u, y, ts) yazar.

#Kaynaklar

• PMEG: Bazaj elparolaj reguloj (vurgu ve sesler)
• PMEG: Mallongigitaj frazoj (Saluton!, Dankon!, Helpu!)
• PMEG: Horoj (Kioma horo estas?)
• PMEG: N-finaĵo por mezuro (tridek jarojn aĝa)
• Wiktionary: ne dankinde
• Wiktionary: sanon
• Wiktionary: kiel vi fartas