世界语比较级与最高级：pli、plej、ol 的用法

世界语用单独的小词表示比较，不用词尾。Pli 是“更”，plej 是“最”，malpli 是“更不”，malplej 是“最不”，ol 是“比”，kiel 是“像、和……一样”。所以“比……大”是 pli granda ol，“最大的”是 la plej granda。形容词本身不发生任何变化，也没有不规则形式：“更好”是 pli bona，“最好的”是 la plej bona。

#句式一览

#比较级：pli … ol

把 pli 直接放在形容词或副词前面，把 ol 放在比较对象前面。Pli 永远不变，但形容词照常带 -j 和 -n（见名词和形容词）。英语里有 bigger，也有 more beautiful；世界语不论词的长短，一律用 pli。

汉语的“更”“最”同样是放在形容词前面的独立小词，所以 pli、plej 对说汉语的人来说很容易上手。需要留意的是“比”：汉语把它放在形容词前面（“他比我高”），世界语的 ol 要放在形容词后面（Li estas pli alta ol mi）。

• Mia frato estas pli juna ol mi. – “我的兄弟比我年轻。”
• Mi vidis pli grandajn domojn. – “我见过更大的房子。”
• Ŝi kantas pli bone ol mi. – “她唱得比我好。”副词的比较方式相同（见副词）。

#ol 后面的形式

Ol 后面的词，采用它在完整句子里应有的形式（PMEG）。主语不带词尾，宾语要加 -n（见宾格）。检验的办法是在心里把句子补完整。

在数字前面，pli ol 和 malpli ol 表示“超过”和“不到”，名词采用整个短语所需要的词尾：Mi havas pli ol dek librojn. – “我有超过十本书。”

#最高级：la plej … el

Plej 放在形容词前面，通常带 la，因为最高级一般指的是唯一的那个事物。它所属的群体跟在 el（“在……之中”）后面；en 之类的表示地点的词也可以。汉语没有冠词，所以别忘了 la plej granda 里的 la。

• Ŝi estas la plej saĝa el miaj amikoj. – “她是我的朋友中最聪明的。”
• Ŝi kuras plej rapide. – “她跑得最快。”（副词前不加 la）
• Tio estas la dua plej alta turo en la urbo. – “那是城里第二高的塔。”

只有两个事物相比时，自然的说法是 la pli，el la du 可以省略：Li estas la pli juna el la du fratoj. – “他是两兄弟中年纪较小的一个。”

#更不与最不：malpli、malplej

Malpli 和 malplej 是用mal-把 pli 和 plej 反过来：Teo estas malpli forta ol kafo. – “茶不如咖啡浓。”但 malpli 和 pli mal- 并不总能互换。PMEG 举了一对例子：Li estas malpli bela ol vi – “他没有你英俊”，是在称赞你；Li estas pli malbela ol vi – “他比你更丑”，是在贬低他。

#同等比较：tiel … kiel、same … kiel

Kiel 前面的 tiel 常常省略：Ŝi kantas kiel birdo. – “她唱得像小鸟一样。”柴门霍夫写的是 tiel same kiel；今天正常的说法是更短的 same kiel，samkiel 是被接受的简写（PMEG）。Tiel 和 kiel 表示程度；tiom 和 kiom 表示数量。Kiel 后面的词遵循与 ol 后面相同的词尾规则。

#比较数量：pli da、malpli da

要表示“更多的某物”，用 da 把所数的事物连接起来（见介词）。da 后面的名词即使作宾语也不加 -n；复数保留 -j。

• Mi volas pli da kafo. – “我想要更多咖啡。”
• Mi havas pli da libroj ol vi. – “我的书比你多。”
• Ŝi havas malpli da tempo ol mi. – “她的时间比我少。”

Pli da libroj 比较的是数量。Pli ol dek libroj 是和一个数字比较。

#加强与减弱

加强 pli 要用 multe，不要用 tre：multe pli granda（PMEG）。Plej 从来不表示“很”，“很”是 tre。

后缀-eg-在词的内部使意思变强：varma – “温暖的” → varmega – “很热的”，bona → bonega – “极好的”，bone → bonege。它不是比较级：bonega 不是“更好”。

#相差多少：差值与倍数

表示差值的数量词语要加 -n：Mia fratino estas tri jarojn pli aĝa ol mi. – “我的姐妹比我大三岁。”表示倍数用 fojojn：Ĝi estas dek fojojn pli rapida ol la malnova. – “它的速度是旧的那个的十倍。”

#越……越……：ju … des

Ju 引出前一部分，des 引出后一部分，各自和 pli 或 malpli 搭配（见连词）。这与汉语的“越……越……”相对应。

• Ju pli mi lernas, des pli mi ŝatas la lingvon. – “我学得越多，就越喜欢这门语言。”
• Ju pli mi pensas pri tio, des malpli mi komprenas. – “我越想这件事，就越不明白。”

#尽可能：kiel eble plej

Kiel eble plej 要求达到可能的最高程度：Venu kiel eble plej baldaŭ. – “请尽快来。”也有一个词的写法 plejeble。语气较缓和的 kiom eble 表示“尽可能”：Mi kiom eble evitas sukeron. – “我尽量避开糖。”

#常见错误

#例句

• Mia nova telefono estas pli malpeza ol la malnova. – “我的新手机比旧的轻。”
• Ĉi tiu estas la plej bona kafo en la urbo. – “这是城里最好的咖啡。”
• Julio estas la plej varma monato de la jaro. – “七月是一年中最热的月份。”
• Mia filino legas pli multe ol mi. – “我女儿读的书比我多。”
• Hodiaŭ estas malpli varme ol hieraŭ. – “今天没有昨天那么暖和。”
• Ŝia aŭto estas same rapida kiel la mia. – “她的车和我的一样快。”
• Ju pli longe mi atendas, des pli nervoza mi iĝas. – “我等得越久，就越紧张。”
• En la klaso estas pli da knabinoj ol da knaboj. – “班里的女孩比男孩多。”

#常见问题

#世界语的“更好”“最好”怎么说？

“更好”是 pli bona，“最好的”是 la plej bona；副词是 pli bone、plej bone。“更坏”和“最坏”是 pli malbona 和 la plej malbona。没有不规则的形式。

#是 pli … ol 还是 pli … kiel？

是 pli … ol。在 pli 和 malpli 之后，“比”是 ol。Kiel 用于同等比较：tiel … kiel、same … kiel。

#世界语里的“越……越……”怎么说？

用 ju pli … des pli …：Ju pli frue, des pli bone. – “越早越好。”Ju … ju 是不对的。

#pli 和 plu 有什么区别？

Pli 表示程度或数量：Li laboras pli ol mi. – “他工作得比我多。”Plu 表示继续：Li ne laboras plu. – “他不再工作了。”柴门霍夫就是这样解释这一对词的（ReVo）。

#来源

• PMEG：Pli, plej、Tre、Ju kaj des
• PMEG，第20章“比较”：Kiel kaj ol、kun rolmontriloj、Tiel same kiel, same kiel, samkiel
• PMEG：Grado kaj kvanto、N por mezuro、Nuanciloj de nombro、EG
• Reta Vortaro (ReVo)：pli、plej、ol、plu
• Fundamento de Esperanto – Akademio de Esperanto