常用语
世界语怎么形容人:外貌、年龄和性格词汇(含发音)
用 esti 加形容词说出一个人是什么样,再让 -em-、-ul- 和 mal- 构成大部分性格词。
世界语描写人,用 esti“是”加一个以 -a 结尾的形容词:Ŝi estas alta“她个子高”,Li estas afabla“他很和善”。说一个人有什么,用 havi“有”加名词:Li havas barbon“他有胡子”。提问用 Kia li estas?“他是什么样的人?”或 Kiel li aspektas?“他长什么样?”。“发音”一列把词切成音节,重读音节用大写字母标出。
询问一个人
| 中文 | 世界语 | 发音 | 说明 |
|---|---|---|---|
| 她是什么样的人? | Kia ŝi estas? | KI-a ŝi ES-tas | 问外貌或性格;PMEG 的例句接着问 Ĉu li estas maljuna aŭ juna? |
| 她长什么样? | Kiel ŝi aspektas? | KI-el ŝi as-PEK-tas | aspekti“看上去,显得” |
| 你有多高? | Kiel alta vi estas? | KI-el AL-ta vi ES-tas | kiom alta 强调程度之高(PMEG) |
| 你多大了? | Kiom da jaroj vi havas? | KI-om da JA-roj vi HA-vas | 或 Kiom aĝa vi estas? |
身高、体型和年龄
| 中文 | 世界语 | 发音 | 说明 |
|---|---|---|---|
| 高 | alta | AL-ta | 也指位置高;altkreska“身材高大” |
| 矮 | malalta | mal-AL-ta | 也指“低” |
| 中等身材 | de meza kresko | de ME-za KRES-ko | kresko 指人的身高(ReVo) |
| 瘦,苗条 | maldika | mal-DI-ka | ReVo 的用法说明认为它比 magra“干瘦”更好 |
| 苗条,修长 | svelta | SVEL-ta | 体态优美的瘦 |
| 胖 | dika | DI-ka | 也指“粗,厚” |
| 发福,体型壮硕 | korpulenta | kor-pu-LEN-ta | 身躯粗大(ReVo:dika, malsvelta) |
| 强壮 | forta | FOR-ta | |
| 肌肉发达 | muskola | mus-KO-la | |
| 虚弱 | malforta | mal-FOR-ta | |
| 年轻 | juna | JU-na | |
| 老(指人) | maljuna | mal-JU-na | 东西旧用 malnova |
| 中年的 | mezaĝa | me-ZA-ĝa | 不很年轻也不很老(ReVo) |
| 成年的 | plenaĝa | ple-NA-ĝa | 够年龄享有完全的公民权利(ReVo) |
用数字说身高和年龄
数词加单位放在 alta 或 aĝa 前面时,要带词尾 -n。PMEG 把它叫作说明形容词的“量度”。数词见数词页。
| 中文 | 世界语 | 发音 | 说明 |
|---|---|---|---|
| 她身高170厘米。 | Ŝi estas cent sepdek centimetrojn alta. | ŝi ES-tas cent SEP-dek cen-ti-ME-trojn AL-ta | 量度 + -n |
| 他20岁。 | Li estas dudek jarojn aĝa. | li ES-tas DU-dek JA-rojn A-ĝa | aĝa 的说法相同 |
| 她30岁。 | Ŝi havas tridek jarojn. | ŝi HA-vas TRI-dek JA-rojn | 也可说 Ŝi aĝas tridek jarojn,PMEG 称之为现代说法;柴门霍夫会说 havi aĝon de tridek jaroj |
| 一个十二岁的女孩 | dekdujara knabino | dek-du-JA-ra kna-BI-no | 合成一个词,不加 -n |
| 他比我大两岁。 | Li estas du jarojn pli aĝa ol mi. | li ES-tas du JA-rojn pli A-ĝa ol mi | -n 表示相差多少 |
头发、脸和眼镜
| 中文 | 世界语 | 发音 | 说明 |
|---|---|---|---|
| 全部头发 | hararo | ha-RA-ro | 一根头发是 haro |
| 长发,短发 | longaj, mallongaj haroj | LON-gaj, mal-LON-gaj HA-roj | |
| 卷曲的 | bukla | BUK-la | 螺旋形(ReVo) |
| 直的 | rekta | REK-ta | 不弯曲(ReVo) |
| 金发的 | blonda | BLON-da | 介于金色和浅棕色之间的黄色 |
| 红发的,灰发的 | ruĝhara, grizhara | ruĝ-HA-ra, griz-HA-ra | 颜色 + hara;ReVo 还有 fajrohara |
| 秃的 | kalva | KAL-va | 秃顶的男人是 kalvulo |
| 胡子 | barbo | BAR-bo | barba“有胡子的”,senbarba“没胡子的” |
| 小胡子 | lipharoj | lip-HA-roj | 复数,上唇的毛 |
| 眼镜 | okulvitroj | o-kul-VI-troj | 用复数 |
| 英俊,漂亮 | bela | BE-la | 一个词兼指两者;malbela“丑的” |
戴眼镜用 porti(见服装):Ŝi portas okulvitrojn – “她戴着眼镜”。
性格词
下面是描写性格的形容词;有用的地方,在“说明”里列出带 mal- 的反义词。
| 中文 | 世界语 | 发音 | 说明 |
|---|---|---|---|
| 和善,亲切 | afabla | a-FA-bla | malafabla“不友善,无礼” |
| 友好 | amika | a-MI-ka | 像朋友一样 |
| 有礼貌 | ĝentila | ĝen-TI-la | malĝentila“没礼貌” |
| 开朗,快活 | gaja | GA-ja | 表现在外;见情感 |
| 诚实 | honesta | ho-NES-ta | |
| 慷慨,大方 | malavara | mal-a-VA-ra | avara“吝啬”的反义 |
| 谦虚 | modesta | mo-DES-ta | |
| 迷人 | ĉarma | ĈAR-ma | |
| 害羞 | hontema | hon-TE-ma | 容易感到羞愧 |
| 胆怯 | timema | ti-ME-ma | 倾向于害怕 |
| 勇敢 | kuraĝa | ku-RA-ĝa | malkuraĝa“胆小” |
| 沉着,平静 | trankvila | tran-KVI-la | |
| 严肃 | serioza | se-ri-O-za | |
| 有趣,逗人笑 | amuza | a-MU-za | |
| 聪明,明智 | saĝa | SA-ĝa | malsaĝa“愚蠢” |
| 愚蠢 | stulta | STUL-ta | 比 malsaĝa 更强:严重缺乏头脑(ReVo) |
| 机智,风趣 | sprita | SPRI-ta | 反应快、有独创性的机智 |
| 好奇 | scivolema | sci-vo-LE-ma | |
| 勤奋 | diligenta, laborema | di-li-GEN-ta, la-bo-RE-ma | |
| 懒 | maldiligenta, pigra | mal-di-li-GEN-ta, PI-gra | |
| 有耐心 | pacienca | pa-ci-EN-ca | malpacienca“没耐心” |
| 爱说话 | parolema | pa-ro-LE-ma | |
| 沉默寡言 | silentema | si-len-TE-ma | 喜欢安静(ReVo) |
| 脾气急,爱发火 | kolerema | ko-le-RE-ma |
-em-、-ul- 和 mal- 怎样构成性格词
| 构词成分 | 意思 | 例子 | 中文 |
|---|---|---|---|
| -em- | 倾向于…… | paroli → parolema | 说话 → 爱说话的 |
| -ul- | 具有这种特质的人 | saĝa → saĝulo | 聪明的 → 聪明人 |
| mal- | 相反 | diligenta → maldiligenta | 勤奋的 → 懒惰的 |
-em- 表示天生的倾向,通常接在动词词根上:timi“害怕”构成 timema。-ul- 把一种特质变成一个人:honesta 构成 honestulo,juna 构成 junulo。PMEG 补充说,在 -ul- 前面常可以省掉 -em-,所以 timemulo 可以缩成 timulo。复数时这类词不分性别(saĝuloj“聪明人”),但单数的 -ulo 常给人男性的印象,所以指女性要加 -in-:junulino,belulino。PMEG 指出,许多使用者认为 ŝi estas belulo 是错的。详见后缀。
mal- 把词义反过来,反义词页列出了几十对。它与 ne 不同:Ŝi ne estas afabla“她不和善”比 Ŝi estas malafabla“她为人刻薄”委婉。
四段简短的描写
一位朋友。 Mia amikino Anna estas alta kaj svelta. Ŝi havas longajn blondajn harojn kaj bluajn okulojn. Ŝi estas afabla, gaja kaj iom timema. – “我的朋友安娜个子高,身材苗条。她有一头金色的长发和一双蓝眼睛。她和善、开朗,有一点胆怯。”
一位祖父。 Mia avo estas maljuna kaj iom dika. Li havas grizan barbon kaj portas okulvitrojn. Li estas saĝa kaj pacienca, kaj li ŝatas ŝerci. – “我的祖父年纪很大,有点胖。他留着灰白的胡子,戴着眼镜。他聪明又有耐心,还爱开玩笑。”
一个男孩。 Mia frato estas dekdujara. Li estas malalta kaj maldika, kaj li havas mallongajn brunajn harojn. Li estas scivolema kaj diligenta, sed ne tre parolema. – “我的弟弟十二岁。他个子矮,身材瘦,留着棕色短发。他好奇又勤奋,只是不太爱说话。”
一问一答。 Kiel aspektas via nova instruisto? – Li estas juna kaj alta. Li havas barbon kaj okulvitrojn. – Kia li estas? – Li estas tre ĝentila, sed iom serioza. – “你们的新老师长什么样?他年轻,个子高,留着胡子,戴着眼镜。他是什么样的人?他很有礼貌,就是有点严肃。”
形容词要与名词一致,所以 longajn blondajn harojn 的三个词都带 -j 和 -n(见名词和形容词)。Iom“有点”和 tre“很”可以减弱或加强任何形容词。
汉语使用者要注意什么?
- 形容词作谓语要加 estas。 汉语的形容词可以直接作谓语:“她很高”;世界语必须说 Ŝi estas alta。汉语里这个“很”常常只是形式上的,世界语不需要 tre:Ŝi estas alta 本身就是“她个子高”,只有真想强调时才加 tre。
- “高”“矮”“低”的分工不同。 汉语对人说“矮”,对位置说“低”;世界语只用 malalta 一个词,alta 也同样既指人的“高”,也指位置的“高”。
- 反义用 mal-,不必另记一个词。 汉语的“高/矮”“胖/瘦”“老/年轻”是不同的字;世界语是 alta/malalta、dika/maldika、juna/maljuna,只要记住前一个,再加 mal-。
- “帅”和“漂亮”都是 bela。 汉语常用“帅”形容男性、“漂亮”形容女性,世界语男女通用 bela:bela viro“帅气的男人”,bela virino“漂亮的女人”。
- 年龄和身高要带 -n。 汉语说“我二十岁”“她一米七”,不用动词;世界语要说 Li estas dudek jarojn aĝa,量度后带 -n,或者用 havi:Li havas dudek jarojn。
- 性格词可以自己造。 -em- 大致相当于汉语的“爱……的”“好……的”(parolema“爱说话的”,kolerema“爱发火的”),-ul- 相当于“……人”“……者”(saĝulo“聪明人”,junulo“年轻人”)。
常见问题
世界语里怎么说人“高”和“矮”?
Alta 是高,malalta 是矮(也指“低”)。说年龄,juna 是年轻,maljuna 是年老。
世界语里怎么问一个人长什么样?
问外貌说 Kiel li aspektas?。Kia li estas? 的范围更宽:回答可以是外貌,也可以是性格。
世界语里怎么说一个人的年龄?
说 Li estas dudek jarojn aĝa 或 Li havas dudek jarojn。放在名词前面,一个词就行:dudekjara viro“一个二十岁的男人”。
timema 和 timulo 有什么区别?
Timema 是形容词,“胆怯的”。Timulo 是名词,“胆怯的人”,是 timemulo 的缩写。
世界语里怎么说“英俊”或“漂亮”?
两者都是 bela:bela viro“英俊的男人”,bela virino“美丽的女人”。Belulo 指“美人”;指女性时,belulino 更稳妥。
来源
- PMEG:N por mezuro(如 dudek jarojn aĝa 的量度)
- PMEG:Tabelvortoj je A(kia)和je EL(kiel、kiom)
- PMEG:EM、UL和 MAL
- ReVo:alta、dika、juna、bela, belulo、blonda、haro, hararo, lipharoj、barbo、kalva、okulvitroj、bukla、rekta
- ReVo:svelta、magra、korpulenta、muskola、kresko、aĝo, mezaĝa, plenaĝa、aspekti
- ReVo:afabla、amika、ĝentila、gaja、honesta、avara, malavara、modesta、ĉarma、hontema、timema、kuraĝa、trankvila、serioza、amuza
- ReVo:saĝa, saĝulo、stulta、sprita、scivolema、diligenta、laborema、pigra、pacienca、parolema、silentema、kolerema、ŝerci
- Fundamento de Esperanto:Ekzercaro(lipharoj、gajaj、kuraĝa、diligenta、honesta)
- Tatoeba(CC BY 2.0 FR),印证了问句的形式:#517979、#433818、#2207708、#1473189、#2773294
如果Esperantopedia对你有帮助,欢迎支持本站。